Một nắng hai sương tóc mẹ hiền

Năm tháng hoài mong buổi đoàn viên

Võng trưa kẻo kẹt gà xao xát

Hay tiếng con về trước mái hiên

(TVMLCQH – LL)

Cách đây không lâu tôi viết bốn câu trên ở một đoạn đáp lời cám ơn bài thơ "Quê Hương Không Bao Giờ Lạ" của chị LLHC, không ngờ hôm nay lại trở thành một thứ cảm giác ray rức tiếc thương thôi thúc tôi với những bước chân vội vã nhưng muộn màng trên đường về quê thăm mẹ.  Bây giờ Ninh Hòa ở đâu đó có thể vẫn còn những buổi trưa hè với tiếng võng đưa kẽo kẹt hay xao xát tiếng gà, nhưng chắc chắn người mẹ hiền yêu dấu của tôi đã vĩnh viễn không còn tóc nhuốm hai sương phơi một nắng, ngày ngày ra đứng trước mái hiên mòn mỏi ngóng đợi bóng tôi về... Tôi đã thật sự mất mẹ!  Tưởng là buổi đoàn viên sẽ đem về bên tai người tiếng cười nói líu lo và người sẽ có cơ hội đặt lên trán tôi những nụ hôn âu yếm như thời thơ ấu, nhưng than ôi tất cả chỉ còn là ảo ảnh khi lòng đất lạnh lùng đã đời đời chôn chặt xác mẹ tôi! 

Còn buồn nào hơn nỗi buồn mất mẹ!  Có lẽ người đời đã xử dụng hết tất cả ngôn từ hoa mỹ của thế gian để diễn tả những cảm xúc về mẹ, nhưng chắc chắn còn có một niềm cảm xúc mà tôi tin rằng không bao giờ họ có thể diễn tả nổi, trừ phi chính khi ở trong tâm trạng của người con mất mẹ thì họ mới cảm nhận được mà thôi, nhất là đối với những ai có cái diễm phúc được mẹ đưa mình vào đời, nhưng lại bất hạnh không có giây phút quỳ bên chân mẹ trong lúc người hấp hối lâm chung.

Sống xa mẹ mấy mươi năm, có lẽ đây là thời điểm tôi sợ nhất trong đời, sợ nơm nớp trong lòng, sợ đến đổi không dám nghĩ đến.  Nhưng rồi nó cũng đã đến, đến trong cảnh ngộ oái ăm, mẫu tử chia lìa, mẹ con nghìn trùng cách biệt bởi một đại dương vĩ đại nhất trong các đại dương.  Có người mẹ nào sinh con ra mà muốn con mình phải sống lưu lạc tha phương, trong khi con thì cứ mãi đeo đuổi nợ áo cơm, tất bật trước những áp lực vô tình của cuộc sống, nhiều lúc quên bẵng mẹ mình, đến khi chợt nhớ ra thì mẹ đã ngàn thu vĩnh biệt.  Bên bờ biển ấy, mẹ đã ra đi không kịp đợi chờ, một ước nguyện đơn giản được gặp mặt con lần chót cũng không toại.  Lòng mẹ bao trùm cả Thái Bình Dương để dễ dàng tìm đến với con, trong khi phía bên này biển, lòng con chỉ còn là những ân hận thở than vô nghĩa và nếu có oán trách biển kia sao lớn quá làm chậm bước con về thì sự thể cũng đã muộn màng, thảo nào

Lòng con thảo như giọt sương hạt bụi

Công mẫu từ như ngọn núi Thái Sơn

Có cha có mẹ thì hơn

Không cha không mẹ như đờn đứt dây

(CD)

Đờn đứt dây rồi là cung điệu mẫu từ cũng lặng tiếng từ đây!  Tôi bàng hoàng nhận tin mẹ mất ngay ở văn phòng sở làm, tay chân rã rời, đầu óc choáng váng không còn tập trung được vào công việc.  Các bạn đồng nghiệp hốt hoảng nhìn những giọt nước mắt lăn trên má tôi.  Viên Giám Đốc bảo tôi phải về quê gấp để lo tang cho mẹ, kèm theo những lời chia buồn từ công ty.  Tôi bàn giao công việc, lấy vé máy bay, và hai vợ chồng ra phi trường Los Angeles cùng ngày hôm đó.

Vội vã điện thoại anh Nguyễn Văn Thành để báo tin và nhờ anh đăng cáo phó thông tri đến bạn bè thân hữu xa gần.  Tôi cảm động nghe anh chị Thành ân cần phân ưu và dặn dò là đã thông báo đến chị Hà Thu Thủy ở Sài Gòn, chị Hải Lộc ở Nha Trang, và chị Lương Lệ Huyền Chiêu ở Ninh Hòa.  Một chút hơi ấm tình người dâng lên trong lòng mặc dù chưa bao giờ gặp mặt và không biết chắc những ngày sắp tới liệu các bạn hữu ninh-hoa.com ở quê nhà có đến thăm viếng được hay không.

Không kịp mở điện thư, trên đường vội vã ra sân bay, tôi nhận được giọng nói trầm buồn của thầy Lê Văn Ngô gọi từ bắc Cali, rồi đến anh Phan Đông Thức và Thu Phương từ nam Cali, gửi đến vợ chồng tôi những lời an ủi chân tình làm chúng tôi cảm thấy bớt quạnh hiu trên bước đường về.

Trong phòng cách ly chờ máy bay, một chị hành khách ngồi bên cạnh với nét mặt tươi tắn, hớn hở và dễ dàng làm quen với chúng tôi

- Anh chị về Việt Nam lần này có lâu không?  Anh chị về thành phố nào vậy?

Chúng tôi chưa kịp trả lời thì chị đã vui vẻ lên tiếng

 - Em về Cần Thơ khoảng một tháng để thăm má em.  Tội nghiệp bà cụ bảo chờ em mừng đến độ không ngủ được.  Tính từ lần trước, quay qua quay lại mà đã 4 năm rồi!

Chợt nghe lòng mình buốt nhói!  Tôi thì đã 8 năm nhưng không dám tâm sự hoàn cảnh mình về quê thọ tang mẹ, sợ làm cụt hứng những cảm giác quý báu của chị.  Rồi đây chị sẽ xuôi  phương nam đem niềm vui đoàn tụ về với mẹ chị ấy, còn tôi thì âu sầu theo hướng miền trung, quy hồi cố quận Ninh Hòa mà đưa tiễn mẹ mình ra nghĩa trang hoang vắng.  Tôi ngậm ngùi nhưng lòng lại thầm cầu nguyện Ơn Trên ban cho chị cũng như những người còn mẹ được hưởng thụ niềm vui ấy thật lâu dài.

Ngồi trên chiếc 747 không tài nào ngủ được, tôi không mang tâm trạng như người đi du lịch.  Những kỷ niệm bên mẹ thời thơ ấu ẩn hiện như một cuốn phim cũ chờn vờn trong tâm trí.  Ôi, Ninh Hòa là mẹ, mẹ là Ninh Hòa.  Tuổi thơ nghèo tôi gắn liền với mẹ ở Ninh Hòa.  Mồ côi cha từ hồi còn rất nhỏ, mẹ buôn bán tảo tần nuôi nấng chăn dắt các con bằng gạo lon đong từng bữa, mắm mua từng chén…  Lại nhớ những ngày hè, mẹ dẫn tôi đi bộ từ Vĩnh Phú về thăm quê ngoại Bến Đò, trời càng trưa làm hai chiếc bóng của hai mẹ con càng ngắn lại, lửng thửng trên đường lần nào mẹ cũng đi sát bên tôi cố lấy cái bóng gầy guộc của mẹ che lấy bóng tôi để con mình càng ít bị “nắng ăn” chừng nào hay chừng nấy.  Rồi có lần tan lớp học hè ở trường đình làng Phước Đa, mải mê theo bạn bắt dế đến chiều tối vẫn chưa về nhà, làm mẹ phải mếu máo hốt hoảng đi tìm.  Tôi cũng không làm sao quên được những khi trốn mẹ, chơi bắn ná dây thun bằng cọng thầu dầu cùng với đám bạn trong xóm, bị mấy cái dấu chữ V bầm tím ịn trên mặt, để mẹ phải xót xa đắp nước muối cho tôi…

Ngày tháng qua đi bao nhiêu kỷ niệm vẫn còn nhưng mẹ bây giờ đã trở thành người thiên cổ.  Cả đời tôi chỉ toàn đem lại cho mẹ những phiền muộn bận lòng mà mẹ thì lúc nào cũng khoan lượng hải hà.

Mẹ ơi,

Trong không gian mẹ chỉ là điểm nhỏ

Chỗ tim con mẹ là cả một vũ trụ bao la

Mẹ mênh mông hơn những dải ngân hà

Muôn tinh tú kết hợp sao sánh bằng lòng mẹ

Mẹ là biểu tượng của vị tha

Là tụ điểm bao tình yêu nhân bản

Người văn chương

     thường ví mẹ là nước nguồn lai láng

     là biển Thái Bình vĩ đại giữa các đại dương

…

(Bài Thơ Muộn Cho Mẹ - LL)

còn con bất hiếu không đủ mỹ từ chỉ có mỗi một chữ thương mà cũng làm không trọn!

Xin mẹ đừng buồn con vì con cũng đang buồn lắm, vì mẹ con mình sẽ mãi mãi không còn nhìn thấy nhau được nữa, vì bao phủ quanh con là hương khói lạnh lùng, vì con sẽ nhớ mẹ rất nhiều những khi ngồi trầm lắng một mình, và vì từ đây mỗi lần thăm lại quê hương, chỉ còn một chiếc bóng của con cô liêu sầu đổ trên những nẻo đường, con biết tìm đâu ra bóng mẹ hiền để cố che nắng cho con trong những buổi trưa hè về ngoại.  Mất mẹ rồi thì vạn lần vật chất xa hoa, tiền tài danh vọng nào có ý nghĩa gì, trong khi con chỉ cầu xin thêm một lần được làm mẹ vui thì cũng không bao giờ con còn làm được nữa!

Xem tiếp kỳ 2