
V ới
tôi, Dục Mỹ nơi chốn đầu tiên xa nhất của miền Trung mà tôi có đến và ở
đó bốn tháng. Tôi là người miền đồng bằng sông Cửu Long, chính xác hơn
tôi là người Kiến Ḥa, không có bà con bạn bè ǵ ở Ninh Ḥa nên không
biết tôi có được xếp vào thân hữu
www.ninh-hoa.com
hay không ?
N hân đọc thơ Quan Dương thấy có nét ǵ lạ lạ và
truyện của ông gần gũi với xúc cảm thời học sinh và thời ngủ rừng, tôi
bèn phăng tới và t́m ra Website Ninh Ḥa. Cho tôi ngừng ở đây để ngă nón
chào những người đóng góp xây dựng xuất sắc trang Web “hết sẩy” nầy.
Cũng qua đó tôi đọc bài của cô
Hà Thị Thu Thủy
và bạn Phó Đức Lâm
nói về Dục Mỹ, cái "Thành
Phố Nhà Tranh Vách Đất"
mà từ 19-08-1967 đến 05-01-1968 tôi đă thụ huấn pháo binh ở Huấn Khu đó.
T ôi
trong số 36 mạng Khóa 25/SQTB Thủ Đức được chọn đi học Pháo Binh, khóa
trước đó không có người nào. Nằm vật nằm dựa ở phi trường Tân Sơn Nhất
chờ chuyến bay, cuối cùng rồi cũng được leo lên chiếc C-130 của Mỹ, phi
cơ đáp xuống phi trường Nha Trang đă nửa đêm, lần đầu tiên đi máy bay
lại là phi cơ quân sự, ngồi bẹp xuống sàn lỗm ngỗm quân trang, lại đi
ban đêm: Cũng như không! Kể như chưa biết đi máy bay là ǵ. Phải thêm lo
v́ trước khi cất cánh mỗi người được phát cho một miếng giấy nhỏ nói về
ưu điểm của chiếc Hercule nầy cùng hướng dẫn an toàn: nào là khi khẩn
cấp sẽ đáp xuống biển và có 30 phút chưa ch́m hẳn để mọi người thoát ra
ngoài: Lạnh ót!
T hành phố "Thùy Dương Cát Trắng" tiếp đón chúng tôi ở
"khách sạn ngàn sao" một góc nào đó trong khu quân sự phi trường. Rà hết
băng tần duy nhất của cái radio bỏ túi không nghe được đài nào:
Buồn ơi là buồn! Nước trôi
ly biệt nguồn….
S áng
hôm sau được GMC bỏ xuống cuối đường Độc Lập chờ xe trường Pháo Binh đến
rước. Chúng tôi cắt phiên canh giữ quân trang, thay nhau đi phố, có đứa
mua mang về cuốn Đời Pháo Thủ của Nguyên Vũ (K16/PB), chuyền tay nhau
đọc:
Thấm thía về tương lai nhà pháo của ḿnh!
Mấy ông tài xế nhà binh lái xe th́ phải biết, mấy Ỗng
leo và đỗ dốc đèo Rù Ŕ không cho chúng tôi phút nào " xa
quê hương nhớ mẹ hiền” được cả! Xón
thật! Hai xe ngược chiều cơ hồ đâm vào nhau. Cuối dốc mới thở ra ngắm
nh́n phong cảnh.
Trời về chiều, núi ngă màu xanh sẩm, mây xuống thấp
la đà, xa hơn cái nhà ga xe lửa đứng đơn độc là xóm làng gần giáp chân
núi sương khói giăng giăng, con đường dẫn tới trông hiu hắt làm sao.
Chúng tôi không c̣n pha tṛ nhau, im lặng, mỗi người ch́m vào thế giới
riêng. Không biết do đâu, tự tôi đặt tên ga phía trái trước khi leo đèo
Rọ Tượng là ga Diên.
V ậy
là bây giờ tôi mới biết xóm nhà cuối khu rừng nước mặn thưa thớt toàn
cây mắm trắng và ô rô về phía phải của Quốc Lộ 1 trước khi đến đèo là
làng Tân Thủy, cùng tên với quê tôi và cũng sinh sống bằng nghề biển.
Trước khi qua đèo, nghe nói Rọ Tượng nguy hiểm hơn Rù Ŕ làm tôi lo một
phen nữa lên ruột, nhưng không chẳng có ǵ:
An toàn trên xa lộ!
Có lẽ tôi ngồi bên băng phía lề mặt nên tôi nh́n thấy
rơ trường Trung Học Trần B́nh Trọng với hàng chữ tên trường màu đỏ,
trường trệt không nằm cạnh đường mà xa bên trong, phía trái từ hướng Nha
Trang tới. Tôi lầm lẫn, tưởng rằng trường Pháo Binh gần trường Đồng Đế
tức ngoại ô Nha Trang. Khi đến ngă ba Ninh Ḥa xe ngừng, tôi lại tưởng
trường ở ḷng ṿng gần đây; Lại lầm! Đường trường xa….Ngừng ở ngă ba
Ninh Ḥa gần như thông lệ hay sao của mấy bác tài xế nhà binh, tôi khám
phá ra điều nầy v́ lần nào cũng vậy mấy ảnh bỏ đi đâu mất tiêu, tụi tôi
biến thành người trông chừng xe cho mấy trự nầy.
Ở ngả ba đó, tiệm nem nướng Thái Thị Trực hấp dẫn tôi
khiến sau đó mấy lần tôi trở lại có khi phải đi về trường bằng xe lam.
Vậy mà có đứa lại nói có tiệm khác ngon hơn mà nó không chịu chỉ trước:
Thế có ức không?
Mấy năm sau tôi trở về trường làm giám khảo kỳ thi
măn khóa, tôi lại có dịp cùng mấy sĩ quan giám khảo khác dùng chiếc 4x4
của trường để thăm Ninh Ḥa. Lại đến Thái Thị Trực làm nem nướng rồi
ḷng ṿng dọc Quốc Lộ, đám xe sư đoàn Mănh Hổ hay Bạch Mă ǵ đó của Củ
Sâm, gần như chẳng buồn tránh ai dù trục lộ khúc đó chẳng rộng răi ǵ.
Ninh Ḥa tôi chỉ
biết thế!
T rường
Pháo Binh Dục Mỹ nằm sau lưng Trung Tâm Huấn Luyện Biệt Động Quân, dẫn
vào bằng con đường cặp hông hướng từ Ninh Ḥa tới, ngăn bằng hàng rào
kẻm gai đơn sơ. Thế mà đấy là lằn ranh thiên đường địa ngục, chúng tôi
cho là vậy: Ai có qua các khóa Rừng Núi Śnh Lầy, Viễn Thám th́ sẽ biết
mức gian truân của Ḷ Luyện Thép nầy, trong lúc chúng tôi "mỗi
bước lên xe hơi, không uỗng phí cuộc đời …"
Đă đi xe mà c̣n thêm ghế bố xếp xách tay. Thực ra chúng tôi không thể
cuốc bộ v́ đồ nghề lĩnh kĩnh, nào là: Bàn chân xếp đặt xạ bảng, GB là
dụng cụ gióng hướng súng, ống ḍm, la bàn, bản đồ, họa xạ biểu, họa tà
biểu, quạt hướng tầm, cả lô kim mục tiêu và viết ch́ phải học cách chuốt
từ ngày đầu tiên, chúng tôi giống như anh họa sĩ đi t́m cảnh đặt giá vẽ,
móc thêm chú 105 hoặc 155…Không sung sướng đâu các bạn ơi! Tụi tôi bù
đầu vật lộn với các môn: Chiến Thuật, Địa H́nh, Trung Ương Tác Xạ, Chiến
Cụ & Đạn Dược, Khẩu Đội Vụ, Quân Xa, Truyền Tin và cả Chiến Tranh Chánh
Trị nữa, bao nhiêu quyển Binh Thư có mă số riêng nặng ch́nh chịch, từng
quân trang quân dụng vũ khí chiến cụ phải nhớ một lô danh số và đặc tính,
cách sử dụng và hiệu quả của chúng, rồi sử dụng bảng Lô-Ga-Rích giải địa
h́nh ... và giải toán tác xạ chuẩn định chính xác, chuẩn định thời nổ,
giải khí tượng, …:
Nhức đầu lắm! Nếu không th́ rớt!
B ù
lại, chúng tôi chiều nào cũng ra phố Dục Mỹ tự do trừ những khi dă trại
đêm. Cuối tuần có xe đưa đi Nha Trang, chiều Chúa Nhật ruớc về. Người
thân một đứa bạn tôi vốn là thầu khoán đó đây, có biệt thự bỏ hờ do một
quản gia trông coi trên đường Biệt Thự, hai đứa tôi cuối tuần ra đó được
lo như ông chủ nhỏ.
Từ biệt thự đó lội bộ băng qua đường với khăn tắm vắt
vai là đă tới biển khu vực gần nhà hàng Kim Sơn có rào kẻm gai, nghe nói
dành riêng cho Phó Tổng Thống Kỳ, chán về đă có cơm dọn sẵn sàng. Đôi
lần xuống tận chợ Chụt làm vài quả Phở, lại cũng nghe nói Phó Tổng Thống
Kỳ ưa tới đây: Tôi
cho phở Chụt đạt điểm A!; Nhưng tụi
tôi vẫn thích khu vực đường Độc Lập hơn "hẫu xực" ḿ xào ḍn đồ biển,
đớp bún ḅ Huế đường Hoàng Tử Cảnh và vài chuyện ai cùng biết…
C àng
về sau chuyện đi Nha Trang thưa thớt dần "v́ tiền lính tính liền". Đầu
tháng lănh lương, bà Đô chủ câu lạc bộ trường Pháo Binh, bắt ghế ngồi
gần nơi phát ngân viên làm việc, bà thu không sót một xu các anh nào
trong tháng Gô Sĩ bà ta. Con nhỏ Ngân Thủy con bà, thường gọi Ngân, đẹp
không có chỗ nào chê được, nhỏ cười liếc ai cũng có cảm tưởng cô ta đang
để ư tới ḿnh. Lầm to! Nhỏ đi về đă có người đưa đón.
Có cái câu lạc bộ đó cũng đở lắm, mỗi sáng chúng tôi
đến uống cà phê và xin một bi- đông nước đun sôi “chống sốt rét”. Việc
nầy nhỏ Thủy tử tế có thừa, chắc Nhỏ cũng sợ dùm các quan tương lai dính
chấu bệnh chưa chi đă run.
Pḥng ăn dành cho SVSQ chúng tôi bàn ghế đóng bằng gỗ
thông: Pháo Binh mà! Mỗi bàn bốn đứa bốn cạnh, trước mặt một đĩa ớt hiểm
tươi rói, một gói thuốc nâu có, đỏ có, hai ba thứ ngừa sốt rét, món ăn
có thịt, cá, ḅ thay đổi, nhưng món măng bao giờ cũng hiện diện mỗi ngày
chưa có triệu chứng nào đào ngũ dù có khác cách chế biến. Từ đó tôi bắt
đầu ăn ớt nhất là hôm nào có món cá biển, cá tương đối c̣n tươi, nghe
nói từ Vạn Giă chở lên.
T rừ
những khi trời mưa, chiều nào chúng tôi cũng có mặt ở các quán cà phê
Dục Mỹ, có khi đi lang thang chẳng có mục đích ǵ. Nay đọc lại các bài
viết trong
www.ninh-hoa.com
mới nhớ ra rằng:
À! Ở Dục Mỹ các con đường
mang số 1, 2, 3…
Lần đó tôi đến tiệm Tân An rửa h́nh, đúng lúc con nhỏ
Yến con chủ tiệm bí toán, tôi thấy Nhỏ loay hoay quên cả hỏi tôi, khách
hàng mới vào. Nh́n qua tôi ngứa nghề giải sơ cho Nhỏ, không biết Nhỏ có
hiểu không? Nhưng lần đến lấy h́nh, Ba Má của Nhỏ mời uống nước và ngỏ ư
nhờ dạy kèm cho Nhỏ. Tôi nhận lời và bảo Nhỏ t́m thêm vài người nữa. Khi
lớp bắt đầu tôi mới biết rằng họ mất căn bản rất nhiều, tôi phải ôn lại
từ đầu cho họ. Tôi dạy giúp họ không nhận thù lao. Mỗi ngày học sinh ở
đó có xe của các quân trường đưa đón tận Ninh Ḥa, học sinh phần đông là
con em của quân nhân của Huấn Khu. Lúc đó tôi vẫn tưởng ở Ninh Ḥa chỉ
có trường Trần B́nh Trọng mà thôi. Gia đ́nh tiệm h́nh Tân An có nói họ
từ Diên Khánh ra. Ở đây người ta gọi đi Diên Khánh là đi Thành, tên gọi
tắt. Cô Hà Thị Thu
Thủy có nhớ tiệm h́nh Tân An và nhỏ Yến nầy không?
C ó
những đêm kéo súng lên Lam Sơn trực, tụi tôi cũng ṃ về chợ Dục Mỹ uống
cà phê cho ấm ḷng chiến sĩ, từ đó lên Trung tâm Huấn luyện Lam Sơn phải
ngang qua phi trường Dục Mỹ mà phía đối diện là băi tập Địa h́nh và
Chiến Thuật, cũng như nơi diễn tập và thao dượt cuối khóa chúng tôi.
Trong mé rừng băi tập ấy, có cả một chợ nhỏ đủ loại thức ăn thức uống và
đặc biệt mấy chị bán cháo gà chờ chúng tôi giờ xả hơi. Phải nói gà ở đây
ngon tuyệt, tôi thường mua thêm một quarter leg mới đă! Mỗi lần tôi mua
là chị hỏi: Nguyên đùi gà phải hôn? Trả lời: Yếu tố cũ, một tràng! Không
biết nồi cháo c̣n lại chị bán làm sao đây? Thực khách đến sau chắc phải
dùng loại không người lái.
Khi học các bài về Khẩu Đội Vụ, có khi súng phải được
kéo vào tận xạ trường xa trong núi, nơi đó nh́n rơ đỉnh Vọng Phu không
cần phải dùng ống ḍm. Trên đường đi, về xe ngang qua Buôn Sim, Buôn Lác
lô nhô nhà sàn và mùi hăng gia súc, có những tối trên đoạn ấy, gặp các
bạn bên Biệt Động Quân lặng lẽ di chuyển trong đêm. C̣n trên quốc lộ 21
từ hướng Ninh Ḥa đến, trước khi leo dốc Núi Đeo, ai cũng thấy bảng to
tướng " Nơi Đây
Ḷ Luyện Thép", bao giờ cũng
nghe tiếng la hét xung phong về phía có dây tử thần.
C ái
đáng nhớ nhất là có một sáng chúng tôi ra chợ uống cà phê về chuẩn bị
hay đă ăn cơm xong, v́ chúng tôi đủ bốn người là mời các quan cầm đũa
chứ không cần đông đủ. Bỗng có kẻng báo động, mấy đứa về trễ hơn nói
ngoài chợ đă lụt tới đầu gối rồi. Tôi chưa tin v́ trời chỉ lâm râm chứ
không có trận nào mưa lớn từ mấy ngày qua và tôi cũng mới về từ ngoài ấy.
Hướng núi có lẽ mưa mấy hôm nay, trời mù không nh́n thấy đỉnh Vọng Phu.
Tôi cũng theo đoàn người đi, thực ra do hiếu kỳ chứ tôi không có nhiệm
vụ ǵ.
L ụt
thật! Lụt ǵ mà dễ vậy! Đứng ở trụ cây số có chữ Nha Trang 47Km, bên kia
đường trước Trung Tâm Huấn Luyện Biệt Động Quân nh́n nước đục ngầu đang
chảy cuồn cuộn từ nguồn suối Dục Mỹ xuống, ngập mất lan can cầu, gịng
nước hung hăn mang theo cây khô, nhánh to. Các bạn sau nầy thấy thành
cầu Dục Mỹ có găy một đoạn hay được vá lại là do trận lụt năm ấy. Các
nhà vách đất rệu ră thảm hại. Ḍng suối hàng ngày nước tận ḷng lạch,
đứng trên cầu nh́n xuống mấy cô ra lấy nước, giặt giũ ngồi trên mấy tảng
đá trông nhỏ xíu, sâu bên dưới. Phút chốc con suối hiền ḥa trở nên kẻ
hung bạo.

K hí
hậu Dục Mỹ rất bất thường, ban trưa nóng ngủ dậy không nổi, uống hai
trái dừa lạnh do các anh quân nhân cơ hữu trường mang bán dạo, cũng chưa
đă khát, dừa Ninh Ḥa nhỏ và ngọt hơn dừa Bến Tre. Ban tối lạnh khó ḷng
tắm được, từ đó tụi tôi sáng chế ra kiểu tắm rất Pháo Binh:
Tắm trên miền
(dựa theo tên một loại tác xạ: Tác xạ trên miền), tức chỉ tắm những phần
cần tắm. Vậy chứ vẫn cứ tán Nhỏ Ngân Thủy thơm tho dài dài, không thuyên
giảm…
Đầu năm 1968 tôi măn khóa, sáng 06 tháng 01 năm 1968
tôi rời trường về Nam, lần nầy tôi mua vé hàng không Việt Nam: Nhớ nhà
quá! Không chờ phương tiện nhà binh được. Dù có trở lại một lần vài năm
sau đó, nhưng mấy chục năm qua tôi chưa gặp lại một ai kể cả các bạn
cùng khóa ít ỏi chỉ có 36 người tính luôn tôi đă được rải ra khắp bốn
vùng chiến thuật.
N ay
đọc trong
www.ninh-hoa.com
gợi nhớ cho tôi một khoảng thời gian trong đời rằng có lần tôi đă đến đó:
Vùng đất xem ra nghèo
nhưng dễ thương!


NhàQuê
Connecticut Oct 06,2005
www.bentrehome.net
|