Có LÝ Và Vô LÝ - Trần Như Phương -

 

 

Có nhiều chuyện mới nghe qua rất vô lý. Nhưng nghe quen rồi thành có lý. Dù rằng đó là một điều vô cùng vô lý. Như những mẩu chuyện sau đây:

 

*CÁI VỈA HÈ: Miền Bắc gọi là vỉa hè. Miền Nam gọi là lề đường. Chức năng của nó là gì? Hẳn ai cũng biết: Đó là nơi dành cho những người đi bộ. Nhưng thực tế có đúng như vậy không? Xin thưa là không.

Nhìn khắp đâu đâu chỗ nào có phố xá, chỗ đó có vỉa hè. Từ đông sang tây, từ nam chí bắc, từ châu Phi đến châu Mỹ, từ châu Đại Dương đến châu Âu, tất cả những người đi bộ, đều đi trên vỉa hè. Nhưng ở Việt Nam (và các nước chậm phát triển, đang phát triển), vỉa hè không còn mang chức năng đúng nghĩa của nó.

 

Bước ra ngõ, bạn muốn đi đúng luật giao thông ư? Xin mời bạn đi xuống lòng vỉa hè! Vì trên vỉa hè có chỗ nào đâu để mà bạn đi! Các hàng quán : phở, bún, chè, cháo, trái cây, hàng hóa đủ thứ hầm- bà – lằng được bày bán tràn lan ra đó. Mà đúng ra, vị trí của chúng là nằm trong những cửa tiệm đèn đuốc sáng choang. Nhưng không hiểu sao, chúng không nằm trong đó, lại cứ chường mặt ra ngoài đường, nằm tênh hênh, càng lộ liễu càng tốt !

 

Cho nên nếu bạn đi đúng luật là bạn phải đi trên vỉa hè. Xin nhắc bạn: coi chừng bạn bị chửi, thậm chí có khi bạn còn bị “ăn đòn”, vì bạn đã vi phạm “khoảng trời riêng”. “nồi cơm riêng” của họ. Tốt nhất, nơi an toàn nhất là bạn đi xuống lòng lề đường.(có thể bạn sẽ gặp tai nạn bị xe tung. Nhưng đó là chuyện sau này.). Có đi như vậy, bạn mới là người sành điệu! Đúng luật!!!  

 

*DÉP LÀO: Ít nhất một lần trong đời bạn đã mang, hoặc đã trông thấy một đôi dép Lào?. Thật ra nó không phải là dép Lào. Mà chính xác nó là dép Thái. Vì nó được sản xuất từ Thái Lan. Lào sức mấy mà làm ra sản phẩm có chất lượng cao như vậy?. Nhưng tại sao ta không gọi là dép Thái mà lại gọi là dép Lào?. Đơn giản vì sau ngày “giải phóng” ( dép Lào mới xuất hiện nhiều ở Việt Nam). Nếu ta gọi là dép Thái (tức là dùng đồ của Thái, của một nước tư bản), ta sẽ gặp rắc rối, sẽ bị qui là có tư tưởng vọng ngoại, sùng tư bản. Thôi thì muốn yên thân, ta cứ gọi nó là dép Lào, dù ta biết, ta nói như vậy là nói bậy, nói tào lao. Nhưng ta nói sai mà mọi người vẫn cho là ta nói đúng. Chẳng thế mà ai cũng gọi nó là dép Lào, có ai gọi là dép Thái đâu!

 

Không tin hôm nào bạn đi chợ, hỏi mua một đôi dép Thái, chủ hàng sẽ lắc đầu: không có. Nhưng nếu bạn hỏi dép Lào, họ sẽ đưa ra ngay. (dù rằng ngoài bì có in hàng chữ MADE IN THAILAND). Bạn thấy chưa?  

 

*MŨ BẢO HIỂM: Bạn đang đội chiếc mũ bảo hiểm loại nào? Bạn biết chức năng của nó chứ?. Mũ Bảo Hiểm (MBH) dùng để bảo vệ cái đầu của bạn. Chính xác là bảo vệ hộp sọ, bộ não của bạn. Nên nó được thiết kế rất bài bản, công phu. Trước hết, bên trong là một lớp lưới- đến một lớp mousse dày. Cuối cùng bên ngoài là một lớp nhựa dày, cứng, có dây đai bảo vệ. Để xin lỗi- lỡ có bị té xe, bị xe tung, cái đầu của bạn cũng được nó bảo vệ một phần nào.

 

Nhưng bây giờ có nhiều người không đội MBH kiểu đó. Họ chê nó nặng, to, quê mùa. Họ đua nhau chọn MBH loại rẻ, nhẹ, đẹp và nhất là model, hợp thời trang. Của đáng tội, có những cái MBH, tôi cầm lên nó nhẹ hều như cái gáo dừa. Vì thực ra nó chỉ là một cái mũ nhựa mỏng tang. Không có lớp mousse, lớp lưới, lớp đai bảo vệ gì cả. Chúng chỉ được cái đẹp, rất đẹp, thậm chí rất hợp thời trang và dĩ nhiên, bọn trẻ rất ưa!

 

Nhưng chúng vẫn được gọi là MBH, trong khi đúng ra, chúng phải được gọi là MŨ NHỰA!  

 

*BÓNG ĐÁ: Ôi! Đây là chủ đề hấp dẫn. Nhất là đối với cánh mày râu. Có nhiều chuyện vô lý và nhiêu khê quay quanh trái bóng tròn.

 

Tại sao các đội bóng Nam Mỹ ta gọi bằng tiếng Anh: Brazil là Brazil, Argentina là Argentina, Uruguay là Uruguay, Ecuado là Ecuado. Còn các đội châu Âu: England không gọi là England, mag gọi là đội Anh. German không gọi là german, mà gọi là đội Đức. France không gọi là France, mà gọi là đội Pháp. Portugal không gọi là Portugal mà gọi là đội Bồ. Espana không gọi là Espana mà gọi là Tây Ban Nha. Nhưng đến đội Italia, ta không gọi là Ý, mà lại gọi là Italia. Đúng là nói năng tùy tiện, lộn xộn. Muốn gọi bằng tiếng Anh, tiếng Pháp, Tiếng Tàu được tuốt.

 

Cũng vậy, các giải bóng đá hàng đầu châu Âu cũng được gọi một cách tùy tiện, tùy hứng. Giải vô địch Tây Ban Nha gọi là Primera Liga. Giải vô địch Đức gọi là Bundesliga. Giải vô địch Pháp gọi là Ligue 1. Giải vô địch Italia gọi là Seria A. Nhưng đến giải vô địch Anh thì không gọi là Premier League, mà lại gọi là giải NGOẠI HẠNG.

 

Vấn đề là không ai dám gọi khác. Tất cả các phương tiện truyền thông như TV, báo đài, báo giấy đều gọi như vậy, và chúng ta cũng sẽ gọi như vậy, dù biết đó là cách gọi vô lý. Nhưng với một số người, gọi như thế mới là sành sỏi, là logic., là sành điệu!

Riêng bạn thì sao???

 

                                                  

  

 

 

 

Trần Như Phương

Ninh Hòa, tháng 5/2011