Trang Thơ & Truyện: Mục Đồng                |                 www.ninh-hoa.com



 

 Trần Thanh Thin
Bt hiệu: MỤC ĐỒNG

   Người lng Bnh Thnh,
x Ninh Bnh.

 Cựu học sinh trường
Trung Học Nguyễn Tri
nin kha 1992-1995.
 



Hiện đang du học
tại Delhi, Ấn Độ.

 

 

 

 

 


CHN CHỮ C LAO

Mục Đồng

* Dn bi giảng Vu Lan - Thch Đạo Quang

 

Ca dao thường ht: ơi, ru hời ru hỡi ru hơi. Con ơi chn chữ c lao, sinh thnh dưỡng dục xiết bao nhiu tnh. Nghe đến chn chữ c lao l nghĩ ngay đến tnh mẹ n cha đậm đ su sắc. Trong ma Vu Lan bo hiếu, chng ta cng trầm tư truy niệm thật su sắc về n đức cao dy của song thn phụ mẫu. Xin chia sẻ cng đại chng một php thoại ngắn xung quanh chn chữ ny.

 

🎓 c lao: 劬勞: Sing năng kh nhọc.

 

◎ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: Như thư đo nhật, khả niệm c lao chi n, tinh dạ tiền lai, dĩ ton hiếu đạo 如書到日, 可念劬勞之恩, 星夜前來, 以全孝道 (Đệ tam thập lục hồi) Nhận được thư ny, hy nhớ ơn đức c lao, (ngy đm) gấp rt tới đy, cho vẹn đạo lm con.

 

◎ Thi Kinh 詩經: Phụ ng sc ng, trưởng ng dục ng, cố ng phục ng, xuất nhập phc ng 拊我畜我, 長我育我, 顧我復我, 出入腹我 (Tiểu nh 小雅, Lục nga 蓼莪).

 

◎ Thạch Sanh:

 Đội ơn chn chữ c lao

 Ba xun tấc cỏ nghĩ sao cho đnh.

 

◎ Vn Tin:

 Thương thay chn chữ c lao

 Ba năm nhũ bộ biết bao nhiu tnh. 

 

🔵 Chn chữ c lao:

Sanh: sinh sản. Từ mang thai đến khi đẻ. Mẹ phải kh nhọc cưu mang hơn chn thng, chịu sự đau đớn trong lc đẩy thai nhi ra khỏi lng mẹ.

🔸   Điều thứ nhất giữ gn thai gio

      Mười thng trường chu đo mọi bề

      Thứ hai sanh đẻ gớm gh

      Chịu đau chịu khổ mỏi m trăm phần

🔸   Mẹ sanh con cưu mang mười thng

      Cực khổ dường gnh nặng trn vai

      Uống ăn chẳng đặng v thai

      Cho nn thn thể hnh hi km suy

      Khi sanh sản hiểm nguy chi xiết

      Sanh đặng rồi tinh huyết dầm dề

      V như thọc huyết tru d

      Nhất sanh thập tử nhiều bề gian nan.

 

Cc: Nui dưỡng, nng đỡ, chăm nom, săn sc hi nhi cả vật chất lẫn tinh thần. Tnh cảm rất tự nhin nhưng gắn b n cần, nn khi Cha Mẹ nhn con thm hn hoan vui vẻ, b nhn Cha Mẹ cng mừng rỡ cười tươi.

🔸Thi Kinh 詩經: Phụ hề sanh ng, Mẫu hề cc ng 父兮生我, 母兮鞠我 (Tiểu nh 小雅, Lục nga 蓼莪) Cha sinh ra ta, Mẹ nui nấng ta.

 

🔸Cha sinh ta mẹ nui ta.

     Nhớ thương cha mẹ xt xa tấm lng

     Thương con cực khổ ẵm bồng

     Trời cao vi vọi kh mong đp đền. 

 

Phủ: Vỗ về. u yếm, nng niu, vuốt ve, ... để con trẻ vo đời trong tnh cảm tru mến thn thương.

🔸 Điều thứ năm lại cn khi ngủ

      Ướt mẹ nằm, kh ro phần con.

🔸   Mỗi khi tri gi trở trời

      Con đau l mẹ đứng ngồi khng yn

      Bn tay ấm p thần tin

      Đặt ln trn cho con hiền ngủ ngon.

 

Sc: cho b mớm, lo sữa nước cho cơm, chuẩn bị o xống ấm lạnh theo thời tiết mỗi ma; trng cho con lần hồi biết cử động, điều ha v nn vc nn hnh cn đối xinh đẹp.

🔸   Trọn ba năm b nương sữa mẹ

      Thn gầy mn no nệ với con.

🔸   Thứ su s nước nhai cơm

Miễn con no ấm chẳng mng gớm gh.

 

 

Trưởng: Nui lớn ln. Lo lắng tận tnh, đầu tư hợp l, cho con học tập để chuẩn bị dấn thn với đời; cố vấn cho con nn vợ thnh chồng xứng hợp với gia phong, thế đạo. D khng cố chấp vấn đề "mn đăng hộ đối", nhưng vợ chồng so le về tuổi tc, trnh độ, sức khỏe v khả năng thu hoạch tiền ti... cũng thiếu đi phần no hạnh phc lứa đi, m tuổi trẻ thường v tiếng st i tnh, lm lu mờ l tr, khi tỉnh ngộ xem như chn nước đ đổ, kh m lấy lại đủ!

🔸   Thi Kinh 詩經: Trưởng ng dục ng 長我育我 (Tiểu nh, Lục nga) Nui ti lớn ln.

 

🔸   Cha gi cong gnh rạ rơm

      Chỉ mong con lớn để thơm cuộc đời

      Mẹ gi nn rch tả tơi

      Mong cho con trẻ vo đời nn thn.

🔸   Cho đi học mở thng tr tuệ

      Dựng vợ chồng c thể lm ăn

      Ước mong con được nn thn

      Dầu cho cha mẹ cơ bần quản chi.

 

Dục: dạy dỗ. Dạy dỗ con thơ động chn cất bước linh hoạt tự nhin; biết cho knh người lớn, vui với bạn đồng hng; tập con từ cu ni tiếng cười hồn nhin vui vẻ. Khi trẻ lớn khn th khuyn răn dạy dỗ con chăm ngoan, để tiến bước trn đường đời.

🔸     Dạy con từ thuở ln ba,
Mong con lanh lợi, mẹ cha yn lng

🔸   Đến khi vừa được lớn khn

      Mẹ cha dạy bảo cho con vỡ lng

 

Cố: Ch , trng nom, săn sc. Chăm nom, thương nhớ, đoi hoi, cố cập con trẻ từ tấm b đến khi khn lớn, lc ở gần cũng như lc đi xa.

🔸  Con đi đường xa cch

      Cha Mẹ bng theo hnh

      Ngy đm khng ngơi nghỉ

      Sớm tối dạ no khuy.

🔸 Thứ tm chẳng nỡ chia ring

      Nếu con đi vắng cha phiền mẹ lo.

 

Phục: m ấp, bảo vệ. Theo khả năng v tm tnh của trẻ m uốn nắn, dạy dỗ, tm phương php hướng dẫn trẻ vươn ln hợp tnh đời lẽ đạo, trnh cho con bị li cuốn bởi tiền ti ảo vọng, vật chất v thị hiếu bn ngoi.

🔸Điều thứ chn miễn con sung sướng

Dầu phải mang nghiệp chướng cũng cam

    Tnh sao c lợi th lm

    Chẳng mng tội lỗi, bị giam bị cầm.

🔸V dầu cầu vn đng đinh

    Cầu tre lắc lẻo gập ghềnh kh đi

    Kh đi mẹ dắt con đi

    Con đi trường học mẹ đi trường đời.

 

Phc: Che chắn. Giữ gn, đm bọc, nhường kh, nằm ướt, hay Cha Mẹ qun mnh chống đỡ những bạo lực bất cứ từ đầu đến, để bảo vệ cho con.

🔸Nằm pha ướt con nằm pha ro

    Sợ cho con ướt o, ướt chăn

    Hoặc khi ghẻ chc đầy mnh

 

s   Chắc cn phải chịu trăm phần thảm thương.

 

🔸Điều thứ năm lại cn khi ngủ

      Ướt mẹ nằm, kh ro phần con.

 

🔸Ngăn bước qun th pha nam pha bắc

Vai mẹ lại gầy gnh gạo nui con.

(Tạ Hữu Yn)

 

 

           Cng cha nghĩa mẹ cao như trời kh vi, rộng như biển kh d. Phận lm con phải khắc ghi v một lng bo đp. D cha mẹ c thế no, th chng ta cũng đ mang một n nặng l thừa kế huyết mạch của cha, mang nặng bo thai trong bụng mẹ. Khng v những lc qu khắt khe, đi lần tri , m con ci vội quay lưng, hỗn ho, nghịch lời, ci chống, để rồi phải hối hận về sau.

 

Khi no tt cạn biển Đng

Th con mới hiểu tấm lng mẹ cha.

 

 

 

 

Mục Đồng
 

Văn Cốc, mồng 2 thng Vu Lan

năm Qu Tỵ

 

 

 

 

 

Trang Thơ & Truyện: Mục Đồng                |                 www.ninh-hoa.com