Thơ và Truyện của Việt Hải             |                 www.ninh-hoa.com


Việt Hải
 

Tên thật: Trần Việt Hải
Sáng tác nhiều thể loại
Văn, Thơ, Biên Khảo,...
tại hải ngoại.

     

 



Hiện cư ngụ tại
Los Angeles - USA

 

 

 

 

  

Bài T́nh Ca Muôn Thuở
Unchained Melody
 

Việt Hi Los Angeles

 

 

 

 

Đây là một trong những bài hát được coi như hay nhất của thế kỷ 20, tôi nhớ những năm 65, 66 và sau  đó  kỷ  niệm với nó đong đầy. Thực vậy, Hè tháng 7 của năm 1965, chính là thờiđiểm lịch sử đăng quang bài t́nh ca bất hủ Unchained Melody, khi bản cover của đôi song ca The Righteous Brothers (gồm ca sĩ  Bobby Hatfield và Bill Medley) ra đời đă  dành  được t́nh cảm yêu mến của công chúng khắp nơi thuộc thế giới tự do cho phép nhạc Anh Mỹ lưu hành. Mặc dù trên danh nghĩa do nhóm The Righteous Brothers tŕnh bày, nhưng thực tế chỉ  có  Bobby Hatfield hát solo chính ca khúc này mà thôi.

 

Tôi nhớ khi xem báo trong bản tin trên tờ Los Angeles "Remembering Bobby Hatfield", vào ngày November 11, 2003 của kư giả Randy Lewis,  không khỏi nuối tiếc khi ḿnh chạnh nhớđến ca khúc Unchained Melody, tin buồn về tay key vocalist này đă ra đi. Ôn lại tí ti về nhóm ca nhạc này.

Bobby Hatfield (1940-2003, cư dân Anaheim, theo học ở CSU Long Beach) và cùng Bill Medley (1940 hiện ở Los Angeles), một thời vàng son tạo nên sóng gió trên các bảng xếp hạng Billboard. Hai ca sĩ này gặp nhau và hát tại pḥng trà The Black Derby nightclub thuộc vùng Santa Ana, họ kết hợp ca chung từ năm 1962. Bobby Hatfield, một nửa của ban song ca Righteous Brothers lừng danh, đă ra đi đột ngột  ở tuổi 63, tại pḥng riêng một khách sạn  ở  Kalamazoo, Michigan không rơ nguyên do, trước khi buổi tŕnh diễn âm nhạc của nhóm diễn ra tại đây.

 

Hatfield mang chất giọng nam cao (ténor) ảnh hưởng của ḍng nhạc thánh ca (gospel), c̣n Bill Medley có giọng nam trung đầy đặn; hai người đă gặp nhau năm 1961, năm sau đó họđă kết hợp thành cặp đôi (dua) hát chung ăn ư nhất trong thập niên 1960, duo này từng đạt nhiều bài hit thuộc dạng top 10 trong suốt 15 tháng liền trước khi nhóm tan ră vào năm 1968 và tái hợp nhau vào 1974.

 

Những chuỗi ngày cho những ai cô đơn, t́m bóng h́nh tri kỷ chia sẻ lẽ sống, yêu thương vô tận, giai điệu nhạc của bài t́nh ca Unchained Melody miên man mang đến nỗi trút bỏ sựđơn côi để giải thoát linh hồn cho đôi t́nh nhân, bài hát tựa như câu thần chú dịu dàng yêu thưong (a tender spell of love), để rồi kỷ niệm nhẹ nhàng sống măi măi với thời gian.

 


Hy Zaret (left), Alex North (right)
 

Bốn năm sau khi ca sĩ hát bài T́nh Ca Muôn Thuở (Unchained Melody) mất th́ vị thi nhạc sĩ đặt lời bài ca này cũng đă giả tù cuộc sống. Nhạc sĩ Hy Zaret (1907-2007), tốt nghiệp luật khoa tại Brooklyn Law School, New York, vốn là người giỏi văn thơ ông đă viết lời và nhạc sĩ Alex North viết nhạc cho phim t́nh cảm xă hội nhuốm nét tù tội "Phá Bỏ Gông Xiềng" (Unchained, tên phim và bài nhạc thuở ban đầu vào năm 1955 có cùng tên). Rồi sau đó 52 năm kế Hyman Zaret cũng đă qua đời tại nhà riêng ở tại vùng Westport, Connecticut, hưởng thọ gần tṛn 100 tuổi.

 

Bài Unchained sau này được cải danh là Unchained Melody, ngoài The Righteous Brothers ca, bài hát c̣n được các ca sĩ Elvis Presley, Diana Ross, Willie Nelson, Lena Horne, Joni Mitchell, Robson-Jerome,... tŕnh bày. Nhưng đôi song ca The Righteous Brothers mới thực sự đă đưa tên tuổi ca khúc này bay lên cao vào hàng giai điệu bất tận được yêu chuộng, và Bobby Hatfield đă thực sự lột tả nội dung bài hát qua những lời van lơn, van vĩ yêu đương. Phải kể là bài t́nh ca Unchained Melody đă được quần chúng trên thế giới nhận biết qua phần tŕnh bày của nhóm Righteous Brothers thuở xa xưa vào năm 1965. Hồi ấy tôi nhớ nhà đối diện là căn 24 ngó xéo sang nhà tôi căn số 15, nhạc sĩ Vơ Tá Hân là người láng giềng tốt bụng v́ sở hữu chủ dàn máy Akai "xịn" nhất cư xá Bạch Đằng nơi tôi ở, máy hát xử dụng bằng băng dạng tṛn từ tính mà đường kính độ gang tay người lớn. Khi mỗi chiều đi học về ông Vơ nhạc sĩ yêu chuộng âm nhạc cho bà con lối xóm nghe nhạc chung, giai điệu yêu đương mà hồi ấy tôi nghe rơ ở âm độ stereo surround sound 100dB tỷ số sóng tín hiệu trên âm độ ồn (Signal to Noise hay S/N ratio) của lớp điện tử năm thứ ba đại học, lớp Electronics 365 tôi c̣n nhớ ngày nào mài đáy quần trên ghế trong campus đại học California.

 

Về thuở nhỏ 1965 ấy tôi nghe nhạc ông láng giềng làm DJ phát thanh mà chả cần hiểu lời ǵ cả, hiểu được chết liền đi thôi, khi lứa tuổi 12 thơ ấu "under ESL level", tôi chỉ biết giọng chàng key vocalist Bobby Hatfield van nài, than văn, rên rỉ nghe sao đă đă lổ tai, những âm thanh vang dội nghe sao mà ngồ ngộ:
 

"Lonely rivers flow to the sea to the sea

To the open arms of the sea, yeah!

Lonely rivers sigh "Wait for me, wait for me"

I'll be coming home, wait for me..."

 

Bây giờ ngồi đây viết bài này, tôi lắng ḷng t́m ḿnh về thế kỷ trước, và muốn cám ơn quư ông Hyman Zaret, Alex North, Bobby Hatfield, Bill Medley và Vơ Tá Hân đă cho tôi những ngày dĩ văng vui vui, ngày cũ ấy đă qua rồi với bài t́nh ca bất tử  Unchained Melody. Bởi v́ quư ông cho nghe ǵ  th́  ḿnh nghe thôi, nên tối thức khuya tha hồ tra chữ nghĩa, khi ôm hai quyển Hit Parade (English songbooks) và tự điển Nguyễn Văn Khôn dính chặt vào người. Giáo sư âm nhạc Lê Văn Khoa viết nhiều bài biên khảo về âm nhạc ảnh hưởng đến đời sống, mấy lúc này tôi nghiền ngẫm bài ông email sang cho đọc ké. Thực sự âm nhạc có hai loại căn bản là thanh nhạc (nhạc có lời ca) và khí nhạc (nhạc tŕnh tấu bởi dụng cụ âm nhạc, nhạc ḥa tấu,...). Nhạc ḥa táu hay tŕnh tấu solo dễ vượt hàng rào ngôn ngữ như của Paul Mauriat, Richard Clayderman, Giovanni Marradi, Mari Cruz Soriano, Vô Thường, Ernesto Cortazar, Laura Sullivan, Liberace,... Nhưng với Unchained Melody sẽ dễ rung động khi thanh nhạc quyện lời ca của thuở "khi đă yêu th́ mơ mộng nhiều" hay "Oh, my love, my darling, I've hungered for your touch".

 

 

Bobby Hatfield (left), Bill Medley (right)

 

Cũng nên nói thêm là Unchained Melody đă được dùng làm nhạc nền cho phim ma quái vào năm 1990, với những hoạt cảnh phim "Hồn ma" (Ghost), mà trong đó ca khúc Unchained Melody làm soundtrack đệm cho phim với sự tham dự vai chính của hai diễn viên Demi Moore và Patrick Swayze. Kết quả ngay sau đó, một lần nữa bài nhạc lại được xếp vào hàng top hit. Thành thử ra Unchained Melody hay tên đầu tiên chỉ có một chữ là "Unchained" được liệt vào hàng một trong những bản t́nh ca hay nhất của thế kỷ 20. Theo Hiệp hội sáng tác và xuất bản âm nhạc Mỹ (The American Society of Composers, Authors and Publishers, hay ASCAP), bài t́nh ca Unchained Melody đă được thu âm tổng cộng là 300 lần và năm 1999 được liệt vào danh mục một trong 25 bản t́nh ca được tŕnh diễn nhiều nhất của thế kỷ 20. Tưởng cũng ghi nhận nhóm Righteous Brothers (Bobby Hatfield và Bill Medley), cả hai đă là cư dân Orange county, California, dù Santa Ana hay Anaheim là những tên cúng cơm không c̣n xa lạ đối với đồng hương Quận Cam nữa đâu nhé. Dù là năm 1962 đă ch́m sâu vào dĩ văng.

 

 Đợi Em Về/Unchained Melody, Khánh Hà:  http://mp3.zing.vn/bai-hat/Doi-Anh-Ve-Khanh-Ha/ZWZA0906.htm

 

Ca khúc bất hủ của bài viết này cũng đă mang lại cho thi sĩ viết lời Hyman Zaret và nhạc sĩ Alex North một đề cử giải Oscar bài hát đệm cho phim (theme song) hay nhất. Lời bài ca ru ngủ bà con thiên hạ khi nghe kẻ nam nhân đang yêu cuồng si và than văn van rên trong cơn đói khát t́nh yêu, khao khát t́nh em quá lâu. Nghe ca khúc này với những giai điệu t́nh tứsâu lắng, nó khiến cho tâm hồn thính giả chơi vơi trong cảm xúc sự thăng hoa đề cao t́nh yêu là lẽ sống, là sự cần thiết, dù rằng sự ràng buộc tâm hồn đôi ta kèm lẫn thể xác qua lời bài hát. Yêu nhau là cần nhau, hăy ca toạc móng heo, v́ sẽ không c̣n khoảng cách nào nữa về không gian và thời gian, mà chỉ c̣n đó hai tâm hồn đồng điệu đang ḥa quyện vào làm một để tận hương thú yêu đương đắm say...

 

Sau đây tôi  xin trích dẫn hai lời Anh và Việt của bài ca. Phiên bản (version) Việt ngữ do nhạc sĩ Lữ Liên chuyển ngữ.

 

Lyrics: Unchained Melody

 http://nhac.vui.vn/unchained-melody-righteous-brothers-nhieu-ca-sy-m10712c8p122a94.html

 

Oh, my love, my darling

I've hungered for your touch

A long, lonely time

Time goes by so slowly

And time can do so much

Are you still mine?

I need your love

I need your love

God speed your love to me

 

Lonely rivers flow

To the sea, to the sea

To the open arms of the sea

Lonely rivers sigh

"Wait for me, wait for me"

I'll be coming home, wait for me

 

Oh, my love, my darling

I've hungered, for your touch

A long, lonely time

Time goes by so slowly

And time can do so much

Are you still mine?

I need your love

I need your love

God speed your love to me

Lonely mountains gaze

At the stars, at the stars

Waiting for the dawn of the day

 

All alone I gaze

At the stars, at the stars

Dreaming of my love far away

 

Oh, my love, my darling

I've hungered, for your touch

A long, lonely time

Time goes by so slowly

And time can do so much

Are you still mine?

I need your love

I need your love

God speed your love to me

 

Songwriters: Hyman Zaret, Alex Notrth.

 

 

http://mp3.zing.vn/bai-hat/Doi-Anh-Ve-Khanh-Ha/ZWZA0906.htm

 

T́nh Ca Muôn Thuở

Lời Việt: Lữ Liên

 

Em dấu yêu anh ước mơ

Trong ṿng tay em ngất ngây

Những đêm dài cô đơn

Thời gian lướt trôi như bóng mây

Nên ḷng người cũng chóng thay

Hởi em c̣n nhớ

 

Tiếng yêu ban đầu phút giây nhiệm mầu

Chúng ta trọn đời có nhau

 

Gịng sông tia lướt êm

Nước cuốn xa vào biển khơi

Ṿng tay em âu yếm vẫn mong chờ

Buồn vương theo nhánh sông

Vẫn ngóng trông hoài nhớ mong

Về đây em dấu yêu măi bên nhau

 

Em dấu yêu anh ước mơ

Trong ṿng tay em ngất ngây

Những đêm dài cô đơn

Thời gian lướt trôi như bóng mây

Nên ḷng người cũng chóng thay

Hởi em c̣n nhớ

 

Anh, anh vẫn yêu nàng

Anh, anh vẫn mong chờ

Chúng ta trọn đời có nhau...

 

Tên bài ca Unchained Melody được dịch ra Việt ngữ được ghi nhận tùy dịch giả, có người cho tựa là: Bài T́nh Ca Bất Tử, Bài T́nh Ca Bất Diệt, T́nh Khúc Yêu Đương đến những tên như T́nh Khúc Phá Bỏ Gông Xiềng, T́nh Ca Cởi Trói Cho Nhau,  Đợi Em Về,... Không biết ông nhà văn, nhà viết kịch bản kiêm tài tử nghệ thuật thứ bảy, ông Lê Tuấn mà sở trường Anh ngữ một bồ, sẽ chuộng tên nào nhỉ.

 

Link nhạc được ca sĩ Khánh Hà ca dưới tên Đợi Em Về, tác giả chuyển lời bài cac có nội dung khá giống với phiên bản của cố nhạc sĩ Lữ Liên. Tuy nhiên, tôi thích đề tựa T́nh Ca Muôn Thuở của nghệ sĩ Lữ Liên hơn.

 

Sau đây là những link bài ca:

Unchained Melody - The Righteous Brothers:

http://www.nhaccuatui.com/bai-hat/unchained-melodyalbum-version-the-righteous-brothers.BH8Mf9QVyZO5.html

 

Đợi Em Về/Unchained Melody, Khánh Hà:

http://mp3.zing.vn/bai-hat/Doi-Anh-Ve-Khanh-Ha/ZWZA0906.html

 

Unchained Melody, Paul Mauriat:

http://mp3.zing.vn/bai-hat/Unchained-Melody-Paul-Mauriat/ZW67FIF0.html

 

Unchained Melody, Richard Clayderman:

http://mp3.zing.vn/bai-hat/Unchained-Melody-Richard-Clayderman/ZWZC8ZO0.html

 

Unchained Melody, Giovanni Marradi:

http://www.nhaccuatui.com/bai-hat/unchained-melody-giovanni-marradi.mEZq2mTRb3p1.html

 

Chúc vui. Hẹn bài viết sau.
Trần Việt Hải, Los Angeles.

 

 

 

 


 

Trần Việt Hải
Los Angeles, 12/2015

 

 

 

 

 

 

 

Thơ và Truyện của Việt Hải               |                 www.ninh-hoa.com