trang nhà: www.ninh-hoa.com   |  trang thơ & truyện: Việt Hải




 Tên thật: Trần Việt Hải
  Sáng tác nhiều thể loại
  Văn, Thơ, Biên Khảo,...
   tại hải ngoại.
       Hiện cư ngụ tại
     Los Angeles - USA

 

 

T


  Giọt Nắng Lung Linh
 
Ru Em T́nh Nồng 
 
Mưa Cali Nhớ Mưa
     Sàig̣n

  Cơn Say T́nh Ái 
  Giấc Ngủ Cô Đơn
  Hoa Tuyết Mùa Đông
                           
 
 

Truyện/Tùy Bút


  Đôi Lời Trần Tinh
  Mùa Giáng Sinh Với
     Con Tôi

  Xin Hăy Thử Một Lần
     Tương Tư

 
nh Biệt Buồn Tênh
  Mùa Thu Cho Em
 
T́nh Măi Xót Xa
 
Ánh Trăng Bên Lề
  Thư Gửi Bạn Hiền
 
Gọi Mùa Xuân Sang
 
Ḍng Đời Mong Manh
  Phím Đàn Sầu Rơi 
  Duyên Nợ Đời Nhau
  Nụ Cười Thanh Thản
     Tâm Tư
 
Đệ Nhị Khoái:Đầu Cá
 
Cá: Tâm T́nh và Kỷ
     Niệm

  Tiễn Mẹ
 
Kim Cương - Hoa Đá
     Quư Khi Yêu Nhau
 
 
Măi Măi Yêu Em 
 
Thư Cho Con 
  Good Bye My Love
  Một Chút Hương Yêu
  Những Lời T́nh Tự
     của VINH HỒ
    
  Phượng Yêu: Người
     T́nh Tuổi Ngọ
  

  Tương Tư  
  Người Nhạc Sĩ Tài Hoa
  Mùa Thu Hạnh Phúc
  Để Quên Con Tim
  Chuyện Xưa Cầu Cá
  Nồi Mắm Tạ Ơn  
  Âm Nhạc, Niềm Hy
     Vọng Tuổi Trẻ
    
  Lời Tiễn Đưa Nhạc Sĩ
     Nguyễn Hiền
  
  Kỷ Niệm Quê Tôi 
  Giă Từ Mạnh Bích...
                               


 


Nhạc

 
  Missing You

 
 

 


 


CHOPIN:
P
HÍM
  ĐÀ SẦU  RƠI

Việt Hải

 

Phi lộ:

Tôi chọn viết về Frederic Francois Chopin v́ ông là một nhạc sĩ dương cầm thời danh, ông đă ghi bao dấu ấn trong lịch sử âm nhạc cổ điển. Nhạc ông như hồn thơ thẩn múa may trên phím đàn, mẹ ông cho biết mỗi khi ông đạt xúc cảm âm nhạc ông bật khóc, rồi khi ông yêu thương, t́nh yêu từ chối ông, ông nguyện sẽ khóc suốt đời, dù ông khóc trong ḷng hay khóc trong âm nhạc, Chopin có con tim t́nh tự nhân bản, Chopin có con tim biết rung động trước t́nh yêu và Chopin có nỗi niềm sống cho yêu thương và âm nhạc. Chính cái nét trân quư đó, Việt Hải xin ghi nhận lại cuộc đời 39 năm ngắn ngủi của "Phím Đàn Sầu Rơi", một thiên tài âm nhạc sẽ vĩnh viễn không bao giờ mai một. VHla

                                                 

 

Chopin là một nhạc sĩ dương cầm người Ba Lan thuộc trường phái lăng mạn. Ông có tên là Fryderik Chopin, chào đời ngày 22 tháng 2 năm 1810, sinh quán tại Zelazowa Wola gần Warsaw. Là người con thứ nh́ trong gia đ́nh gồm 4 chị em mà Chopin là người con trai duy nhất. Cha ông là Nicholas Chopin người Pháp dạy học tại một trường nữ trung hoc và mẹ ông là người Ba Lan mà cả hai đều mê đàn dương cầm và họ đến với nhau cũng v́ cái sở thích chung này. Rồi từ đó nhạc sĩ Chopin được nuôi dưỡng và lớn lên trong cái nôi dương cầm. V́ quyến luyến ngôn ngữ của cha, ông thích dùng tên ḿnh bằng Pháp ngữ là Frédéric Francois Chopin. Chopin là người của sự nhậy cảm, mẹ ông kể lại rằng khi ông c̣n nhỏ, ông đàn những bản nhạc buồn, du đương đưa ông vào cơn mê say đắm phím đàn th́ ông đă bật khóc.

Ông bắt đầu học đàn khi 4 tuổi dưới sự d́u dắt của người thầy Ba Lan là Adelbert Zywny, một môn đồ của nhạc sư Bach. Mỗi khi Chopin học xong vài bài học th́ ông tự chế ra những tấu khúc ngắn v́ đam mê và v́ thông minh do năng khiếu bẩm sinh. Khi lên 9 tuổi Frederic Francois Chopin đă xuất hiện tŕnh diễn nhạc trước công chúng. Mẹ ông cho biết ngay từ nhỏ Ông luôn để ư đến phong cách của ḿnh khi tŕnh diễn ngoài đám đông, bên ngoài cung cách trau dồi chơi nhạc nghệ thuật, ông cũng trau chuốt cách phục sức ăn mặc của ḿnh.

Sau này để học thêm về kỹ thuật sáng tác, cha ông gởi ông vào Học Viện Âm Nhạc Warsaw học thêm. Khi đó Viện trưởng Joseph Elsner thấy tài năng của ông phát triển phi thường, ông Elsner khuyên các đồng nghiệp, các cô thầy trong học viện hăy để cho Chopin tự phát triển theo cung cách sáng tạo riêng và đừng nên ép ông vào khuôn khổ, mẫu mực âm nhạc qui cách, theo nguyên tắc cứng nhắc của nhà trường.

Chẳng bao lâu cha ông muốn ông sang Berlin ra mắt tŕnh diễn ở đó. Ông gây nhiều chú ư cho giới yêu nhạc tại Đức. Rồi t́nh cờ ông quen nhạc sư Mendelssohn, mà Mendelssoln v́ ngưỡng mộ cậu học tṛ trẻ này nên ông đặt cho Chopin cái tên dễ thương "Chopinetto", tức cậu Chopin tí hon.

Khi khôn lớn Chopin bị tiếng sét ái t́nh đầu tiên với cô học tṛ duyên dáng Constantia Gladowska tại Học viện Âm nhạc Warsaw, Constantia có nhan sắc tuyệt trần kèm theo nét dịu dàng làm cho Chopin say mê đắm đuối. Với tâm hồn nghệ sĩ tính vốn lăng mạn Chopin nh́n nhận trong một bức thơ gởi cho một người bạn thân rằng chàng yêu nàng tha thiết, chính bóng dáng Constantia khi đêm về làm cho hồn nhạc chàng dâng cao khi nhớ đến nàng, cũng như buồn rơi trên phím đàn v́ chuyện t́nh yêu mà chàng không đủ can đảm thố lộ ra bằng lời nói, mà chỉ vẽ trên khung nhạc, phím đàn mà thôi. Trong mối t́nh tương tư đó bóng h́nh Constantia giúp cho Chopin sáng tạo ra những tấu khúc vang danh như Waltz (Op. 70) in D flat, Adagio in F minor concerto. Chàng thả hồn theo âm nhạc có người yêu trong giấc mơ qua hồn nhạc dịu dàng để rồi chàng viết lên những lời thơ chôn dấu trong suối nhạc: "Măi măi khi con tim anh c̣n đập anh sẽ không ngừng yêu em, ngay cả khi anh rời thế gian này để thành tro bụi, những cốt tro tàn của anh sẽ theo về dưới gót chân em". Thật vậy, t́nh yêu của Constantia không được đáp ứng như chàng mong muốn. Khi Constantia đi lấy chồng, chàng tuyệt vọng. Năm 1830 khi chàng được 20 tuổi chàng quyết định rời bỏ quê hương Ba Lan ra đi. Khi cha chàng mất chàng chỉ gặp một lần và khi mẹ chàng mất chàng không có về dự tang lễ. Chàng lang thang qua các thành phố lớn từ Đức sang Áo, từ Breslau, Dresden sang Vienna và nhiều nơi khác trước khi trở về định cư nơi đất quê cha. Chàng đến Pháp và định cư tại Paris.

Năm 1831, khi nhân dân Ba Lan vùng lên chống lại ách xâm lăng của người Nga, ở lứa tuổi 21 xa cố hương nghe tin xứ sở loạn ly Chopin buồn u uẩn, ḷng ái quốc khiến ông soạn thành tấu khúc Etude in C minor (Op. 10, No. 12). Như đă nói ở trên, năm 1826 sau khi Chopin tốt nghiệp trung học, ông vào học nhạc tại Học viện Âm nhạc, năng khiếu thiên phú giúp ông tốt nghiệp ưu hạng, ông thường sang tŕnh diễn tại thủ đô âm nhạc Vienna để tạo tiếng tâm. Năm ông 26 tuổi, ông lại yêu một thiếu nữ khả ái, 16 tuổi, tên là Maria Wodzinska. Maria là một nữ dương cầm xuất sắc và hai người hứa hôn. Nhưng khi nàng khám phá ra chàng bị chứng lao phổi, nàng vội từ hôn. Thế là giấc mộng hôn nhân tan vở. Cuối năm 1836 Chopin gặp nữ văn sĩ George Sand do Liszt, dương cầm gia nổi tiếng gốc Hung và là bạn của cả hai người mai mối. George Sand là tên bút hiệu, nàng có tên thật là Aurore Dudevant, là một phụ nữ ly thân với chồng và có hai đứa con. Sự liên hệ lúc đầu không phát triển nhiều v́ vốn dĩ hai tâm tính tương phản nhau v́ Chopin bản tính vốn nhẹ nhàng, dịu dàng, khoan thai và lăng mạn. Trong khi George Sand ăn nói lớn tiếng, nóng nẩy, đốp chát, không mềm mỏng và nhiều nam tính. Trong sự giao tiếp rộng rải nàng quen nhiều người t́nh nam phái.

Năm 1838 hai người trở nên thân thiện hơn, Chopin bị căn bệnh lao phát triển hành hạ chàng, chàng đâm ra chán nản, nàng cảm thấy thương hại Chopin, nên tự nguyện sống chung săn sóc cho chàng. Chopin đem George Sand và hai con của nàng ra cư ngụ ngoài hải đảo Majorca tĩnh dưỡng. Tại nơi đây họ sống những năm đầu rất hạnh phúc. Khi bệnh trở nên nặng các chủ phố sợ Chopin lây bệnh cho dân cư, họ không cho chàng thuê nhà nữa. Gia đ́nh đành dọn về sống tá túc trong tu viện Valldermosa, trong khi tại đây Chopin hoàn tất nốt hết 24 dạo khúc Preludes để đời này. Thời tiết tại đảo vào mùa hè ấm áp tốt cho Chopin, nhưng khi mùa đông giá buốt khắc nghiệt th́ chàng không chịu nổi với chứng bệnh lao phổi. Chopin quay về lại Paris, George Sand về quê cũ Nohant.

Trong 10 năm chung sống với George Sand tại Majorca, chàng sống nhờ vào nghề dạy nhạc và sáng tác. Tài liệu ghi nhận th́ càng về sau những mâu thuẩn, những bất ḥa giữa hai người càng nhiều hơn. Phần v́ bệnh của Chopin càng nặng thêm và George Sand phải vất vă hơn khi lo lắng cho chàng. T́nh yêu nồng nhiệt cuối cùng trở thành t́nh bạn. Khi đó cuộc cách mạng Pháp 1848 xảy ra, Chopin bỏ chạy di cư sang Anh quốc. Sống tại Anh được một năm, dù Luân Đôn đón nhận Chopin trong vồn vă, nồng nhiệt, nhưng nhớ khung cảnh cũ ở nước Pháp và buồn nản v́ sức khoẻ yếu dần và bệnh ở giai đoạn cuối cùng, Chopin quyết định quay về lại Paris.

Những tháng ngày cuối đời tại Paris không đem lại sự thành công về tài chánh cho Chopin, v́ bệnh hoạn nên ông không kiếm ra tiền cho cuộc sống. Đời sống sa cơ tuột dốc, nghèo khổ, chán chường, băn khoăn, âu lo, mất ăn mất ngủ và bệnh t́nh ông trở nên trầm trọng hơn. Có những lúc ông bi quan tâm sự trong thơ là không c̣n phân biệt được giữa muốn sống hay là muốn chết. Ông nghe người ta nói về Mỹ châu vùng đất mới của cơ hội kiếm tiền. Ông nghĩ di cư sang đó chỉ c̣n là giấc mơ đẹp hăo huyền mà thôi. Và sau cùng ông nhắm mắt ĺa đời vào tháng 10, 1849, hưởng dương 39 tuổi.

T́nh yêu đến rồi đi cho Chopin sầu khổ tương tư từ một Constantia Gladowska duyên dáng, một Maria Wodzinska son trẻ của t́nh yêu dang dở đến đoạn cuối cuộc t́nh buồn với nhà văn George Sand. Chopin chưa một lần tiến đến hôn nhân có đám cưới đúng nghĩa với người ḿnh yêu.

Chopin mất đi để lại một gia tài cho hậu thế gồm nhiều tác phẩm bất hủ từ tấu khúc Nocturne, Mazurka, Ballade, Impromtu và Valse de Salon. Nhạc khúc của Chopin tiêu biểu cho sự lăng mạn, du dương của dạ khúc Nocturne, hay vũ điệu khúc đồng quê Mazurka hoặc tấu khúc dâng lên t́nh yêu nước nồng nàn Ballade. Những tác phẫm của Chopin trang trải 39 năm ông sinh ra cho âm nhạc để yêu người, yêu quê hương, yêu âm nhạc và cả đời dâng hiến cho nghệ thuật.

Thời gian hạnh phúc với George Sand tại Majorca, Chopin cho ra 24 Preludes dạo khúc dành cho dương cầm, trong đó có bài tuyệt tác "Hạt Mưa" (Raindrop), ông làm khi ngắm mưa rơi xuyên qua khung cửa. Nhạc mang âm hưởng xao xuyến, buồn bă của mưa rơi trên đảo vắng, nó nhẹ nhàng nhưng trong trạng thái lạc lỏng v́ bệnh tật của Chopin, và nó cũng chơi vơi trong niềm sầu riêng sâu kín như nỗi ḷng buồn rơi trên phím đàn của Chopin.

 

 


Việt Hải, Los Angeles