Thơ và Truyện của Việt Hải           |                 www.ninh-hoa.com


Việt Hải
 

Tên thật: Trần Việt Hải
Sáng tác nhiều thể loại
Văn, Thơ, Biên Khảo,...
tại hải ngoại.

     

 



Hiện cư ngụ tại
Los Angeles - USA

 

 

 

 

 

 

 

Lê Uyên Phương:

Ḍng Nhạc Bất Tử

VIỆT HẢI Los Angeles
 


 

 

Lê Uyên Phương và ḍng nhạc bất tử

 

(1941-1999)

 
Năm nay là giỗ thứ 13 của nhạc sĩ Lê Uyên Phương. Hôm trước ngày lễ Độc Lập 2012, thi sĩ Lê Hân nhắc nhở tôi cho bài viết về người nhạc sĩ tài hoa này. Rồi các bạn Hồ Ái Việt bảo tôi hăy nghe ca sĩ Thanh Loan hát nhạc Lê Uyên Phương, hai bài Một Ngày Vui Mùa Đông và Bài Ca Hạnh Ngộ. Tôi nghe xong đồng ư với Hồ Ái Việt, hay lắm, MC Vân Khanh trên San Jose gửi poster về show hát sắp tới của nhạc sĩ Ngọc Loan và nhạc Lê Uyên Phương, gốc Mỹ Tho, tôi nhớ đến thầy Nguyễn Thanh Liêm của tỉnh Mỹ Tho, tôi chẳng do dự, mà okay ngay.


Mấy ngày lễ lạc me-sừ Hồ Ái Việt bay sang Cali nghỉ lễ, anh chị em như Lư Ṭng Tôn, GS.Lê Văn Khoa, Ngọc Hà, Sophie Cao Hồng Mai, MC Vũ Minh Phương, Trương Hùng Việt, Lâm Mai Thy,... họp mặt nhau mừng sinh nhật nước Mỹ 2012 và gặp gỡ Hồ Ái Việt... Tối trước Fourth of July, các nhạc phẩm Một Ngày Vui Mùa Đông và Bài Ca Hạnh Ngộ được Lư Ṭng Tôn cho phát thanh hôm ăn tiệc gặp gỡ bạn bè. Tôi cảm thấy chút ǵ của quá khứ sân trường học hôm nao hiện về. Tôi bảo hai anh Lê Hân và Vương Trùng Dương bài viết sẽ gửi khi tôi đi nghỉ lễ về...

 

 

Liên khúc Lê Uyên Phương

http://www.nhaccuatui.com/nghe?M=L7u9vVYJzB


http://www.taberd1975.com/LUP/LUP.htm

 

Bài ca Hạnh Ngộ

http://www.nhaccuatui.com/nghe?M=FOaPIh6wYQ

 

Cho lần cuối, Lê Uyên Phương
http://www.nhaccuatui.com/nghe?M=ZPrdAHv3W4

 

Lời gọi chân mây, Lê Uyên Phương
http://www.nhaccuatui.com/nghe?M=NZw8cVTVlS


Một Ngày Vui Mùa Đông

http://www.nhaccuatui.com/nghe?M=8Vnr2aNsvO

 

 

 

Lê Uyên Phương (LUP) có tên chính là Lê Minh Lập, sinh 2 tháng 2 năm 1941 tại Đà Lạt và mất 29 tháng 6 năm 1999 tại Nam California. Về tên thay đổi theo tài liệu Wikipedia cho biết là trong thời kỳ chiến tranh, giấy tờ của LUP bị thất lạc, trong hai lần làm lại giấy khai sinh, tên của anh bị nhân viên làm giấy tờ đánh nhầm thành Lê Minh Lộc rồi Lê Văn Lộc. Từ đó anh quyết định giữ tên sau là Lê Văn Lộc.

 

Thân phụ của Lê Uyên Phương vốn họ Phan, nhưng v́ cuộc cách mạng của Phan Bội Châu nên phải đổi thành họ Lê. Mẹ của Lê Uyên Phương là Công Tôn Nữ Phương Nhi, anh lấy chữ Phương trong tên của mẹ làm tên cho ḿnh. Cùng với chữ Uyên, tên người bạn gái đầu tiên, rồi ghép thành tên nghệ sĩ là Lê Uyên Phương.

 

Lê Uyên và Phương

 

Lê Uyên Phương gặp Lâm Phúc Anh ở Đà Lạt, năm 1968 hai người thành hôn. Họ trở thành đôi t́nh nhân song ca nổi tiếng trong làng âm nhạc Việt Nam. V́ Lâm Phúc Anh không muốn dùng tên thật nên chị chọn tên nghệ sĩ là Lê Uyên, cắt từ chữ Lê Uyên Phương ra làm hai. Hai người song ca được gọi Lê Uyên và Phương.

Lê Uyên Phương khởi sự viết nhạc từ 1960 với bài Buồn Đến Bao Giờ viết tại Pleiku. Những năm đầu thập niên 1970, từ Đà Lạt vào Sài G̣n, Lê Uyên và Phương đă đem một luồng gió mới đến với tân nhạc. Trong những năm 70 nhạc Lê Uyên Phương thật sự sưởi ấm những đôi t́nh nhân, với những ca khúc nồng nàn, khắc khoải đôi khi đượm triết lư yêu thương đă được giới trẻ đón nhận nồng nhiệt. Lê Uyên Phương đă viết nhiều nhạc phẩm nổi tiếng đă đưa tên tuổi anh lên cao.

 

Năm 1979, hai vợ chồng Lê Uyên Phương vượt biên khỏi Việt Nam và định cư tại nam California, Hoa Kỳ. Họ có hai con gái là Lê Uyên Uyên và Lê Uyên My. Sau 15 năm chung sống, đến khoảng năm 1984, hôn nhân là một kết cuộc chuyện t́nh buồn, hai người chia tay nhau.

LUP mất ngày 29 tháng 6 năm 1999 tại bệnh viện UCI (University of California, Irvine) v́ bệnh ung thư phổi.

 

LUP để lại nhiều bài ca đi vào sự mến mộ của quần chúng, một trong những nhạc sĩ đóng góp cho kho tàng t́nh ca Việt Nam thêm dồi dào, thêm phong phú.

 

Các tác phẩm:


Tập nhạc Khi Loài Thú Xa Nhau (1970)
Yêu Nhau Khi C̣n Thơ (1971)
Biển, Kẻ Phán Xét Cuối Cùng (1980)


Và một số tập nhạc đă hoàn tất, chưa ấn hành:

Uyên ương Trong Lồng (1970-1972)
Bầu Trời Vẫn C̣n Xanh (1972-1973)
Con Người, Một Sinh Vật Nhân tạo 1 (1973-1975)
Con Người, Một Sinh Vật Nhân tạo 2 (1973-1975)
Trại Tỵ Nạn Và Các Thành Phố Lớn (1979-1983)
Trái Tim Kẻ Lạ (1987-1988)
Lục Diệp Tố (1977-1990)

 

Như những ca khúc: Bài Ca Hạnh Ngộ, Buồn Đến Bao Giờ, Chiều Phi Trường, Cho Lần Cuối, C̣n Nắng Trên Đồi, Dạ Khúc Cho T́nh Nhân, Đêm Chợ Phiên Mùa Đông, Đôi Khi Hạnh Phúc Buồn, Đưa Người Tuyệt Vọng, Hăy Ngồi Xuống Đây, Khúc Hát Nhân T́nh, Loài Hươu Đa Cảm, Lời Gọi Chân Mây, Một Ngày Vui Mùa Đông, Ngồi Lại Trên Đồi, Nỗi Buồn Dâng Hiến, T́nh Khúc Cho Em, Uống Nước Bên Bờ Suối, Vũng Lầy Của Chúng Ta, Yêu Nhau Trong Phận Người,...
 

Ngoài âm nhạc, Lê Uyên Phương c̣n viết văn và làm thơ: Không Có Mây Trên Thành Phố Los Angeles (truyện, tùy bút 1990).

 

Cảm nghĩ về Lê Uyên Phương...

 

Nói đến âm nhạc tùy bạn cho cảm nghĩ, ví dụ như âm nhạc như là lời thơ, là tiếng ḷng gửi gấm t́nh yêu, kỷ niệm hoặc để cuộc đời thăng hoa hơn, để cuộc sống này trao nhau thắm thiết hơn...

 

Theo ư tôi, những t́nh khúc của Lê Uyên Phương chứa chan kỷ niệm, nhiều lắm và nhiều lắm, âm vang những rung động, những thanh âm nồng nàn, gợi nhớ đến những kỷ niệm sao thiết tha, và lại rồi nhớ đến những nồng thắm tha thiết lắm... Những kỷ niệm dấu yêu khi Mỹ Hạnh ca những dịp picnic tại Fatima, B́nh Triệu hay trên sân cỏ Thư Viện Quốc Gia đường Gia Long năm nào trong dĩ văng trước năm 1975. Rồi Phương Hạnh cất tiếng ca trong dịp picnic tại La Jolla Cove gần UCSD của những năm đầu thập niên 80 tại công viên giáp biển hữu t́nh này:

 

 

"Anh ơi! bao nhiêu tang thương
mỗi khi đă rời giấc mơ yêu đương
Anh ơi! xin anh, xin anh cúi trên cơn mộng dài
Để chờ ngày mai lên nắng

 

Nhớ đến ngày c̣n gần nhau
Nước mắt rơi khóc phút không ngờ
Nhớ thương ngậm ngùi cách xa
Biết đến bao giờ..."

 

(Lời Gọi Chân Mây)

 

"Hăy ngồi xuống đây hôn nhau lần này
Hăy ngồi xuống đây cho nhau lần này
Hăy ngồi xuống đây chia tay lần này

Hăy ngồi xuống đây vai kề sát vai


Cho da thịt này đốt cháy thương đau
Cho cơn buồn này rót nóng truy hoang
Cho thiên đường này bốc cháy trong cơn
chia phôi, chia phôi tràn trề..."

 

(Hăy Ngồi Xuống Đây)
 

CSUNorthridge - CSULongBeach

 

Hay những tháng ngày xa xưa trong campus cũ của Cal State University Northridge hay Cal State Long Beach, bạn bè đă cất tiếng ca trong campus trường, điều gợi cảm trong tôi, dù là sân trường Mỹ hay Việt, nhạc t́nh ca Lê Uyên Phương đều thích hợp:

 

"Nầy anh ơi, suối reo sườn đồi
Nầy chim ơi, reo mừng cuộc đời ghi tên
Rồi như khi lớn lên
Rồi như khi úa tàn
Hoa thơm vẫn chờ nắng vàng dâng hương

 

T́nh yêu đời đời
Làm sao như hoa vàng rừng xanh
Một khi đăng hoa t́nh yêu
Thiết tha cuộc đời đă mất hết mê say

 

Rồi mai đây đi trên đường đời
Đừng buông tay âm thầm t́m về cô đơn
Ngày hôm nay có nhau
Ngày mai chung gánh đời
Luôn ghi kỷ niệm ban đầu yêu thương"


(Bài Ca Hạnh Ngộ)

 

"Khi không yêu đâu biết nắng hay phai nhanh
đâu biết mắt hay long lanh khi ái ân tan tành
rồi đến ngày kia ga buồn chờ măi người yêu

 

thềm ga vắng tanh

ai như người yêu
màu áo mây chiều
ai như người yêu
lạnh lùng cô liêu
ô hay v́ sao
mà em đến nơi này
ô hay v́ sao
mà em nhớ hôm nay
v́ trót yêu anh
áo vai gầy không nỡ để anh mùa xuân
mùa xuân nhớ mong"

 

(Một Ngày Vui Mùa Đông)

 

 

Với nhạc sĩ Trường Kỳ

 

Phải nói rằng đây là những bài t́nh ca của LUP mà tôi yêu thích từ sân trường hay từ những buổi picnic ngoài thiên nhiên của những ngày tuổi trẻ, của cái thuở c̣n ôm ấp sách vở, để có dịp đan tay người t́nh dù là tại Malibu Beach hay Laguna Beach, hoặc một buổi chiều cuối tuần xem ciné... le temps de l'amour le temps inoubliable, để măi măi không quên lời yêu thương: "mà em nhớ hôm nay, v́ trót yêu anh, áo vai gầy không nỡ để anh mùa xuân, mùa xuân nhớ mong".


Thật vậy, nhạc LUP nghe kỹ nhiều bài chất chứa tính triết lư, cần ghi nhận, một thời LUP dạy môn triết học. 

 

Nhạc t́nh ca Lê Uyên Phương - Bạn c̣n nhớ không ? 

 

Nếu nhớ Đà Lạt, bạn có nhớ đôi song ca tài hoa và những t́nh khúc bất hủ của họ... Này bạn, bạn c̣n nhớ không nhỉ ?

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Lê Uyên Phương

Những năm đầu của thập niên 70, sự xuất hiện cặp song ca Lê Uyên và Phương như một hiện tượng lạ, họ đă thổi một luồng gió mới vào nền tân nhạc thời điểm ấy. Với giai điệu nồng nàn, khắc khoải đôi khi chứa chan tính triết lư của cuộc đời, Đôi song ca Lê Uyên và Phương đă được giới trẻ đón nhận nồng nhiệt với những t́nh khúc nổi tiếng khó quên.

 

Năm 1969, trong các khuôn viên đại học với phong trào Du ca Việt Nam phát triển mạnh, với ḍng nhạc mới lạ thu hút giới trẻ, v́ nét t́nh tự yêu đương, với giọng ca thiết tha và trầm ấm, Lê Uyên và Phương đă đem một luồng gió mới đến với giới mộ điệu khán thính giả Sài G̣n, bạn c̣n nhớ chứ !!!?...

 

Theo tài liệu datanet kể lại, Lê Uyên Phương là một người đa tài, nhưng đến năm 27 tuổi, anh vẫn chưa có người yêu. Lúc bấy giờ, trên thân thể chàng xuất hiện nhiều khối u lạ. Mặc dù y sĩ chưa định ra chính xác là bệnh ǵ, nhưng ai cũng nghĩ là anh mắc phải bệnh ung thư xương, không biết sẽ ra đi vào lúc nào.

 

Chính v́ thế, anh không nghĩ đến hôn nhân để khỏi gây khổ luỵ cho người khác.

Ngày ấy, năm 16 tuổi, khi Lê Uyêu là nữ sinh trung học xinh đẹp và ngây thơ, được cha (một thương gia giàu có) đưa lên Đà Lạt  học tại Virgo Maria, một trường nữ trung học có tiếng thời bấy giờ. Vừa xinh đẹp, vừa giàu có, Lê Uyên được nhiều chàng trai tán tỉnh, ngày đêm thương nhớ. Như một cơ duyên tiền định, nàng lại gặp và yêu đắm say Phương, chàng nhạc sĩ mang trong ḿnh căn bệnh hiểm nghèo không biết sẽ ra đi lúc nào. Nàng như con nai hiền, anh như một khu rừng già luôn xòe bóng mát chở che. Lê Uyên Phương hơn Lê Uyên 11 tuổi. Năm ấy, anh đã là một ông thầy giáo dạy Triết và  Nhạc tại một vài trường ở Đà Lạt. Chàng được học violon từ bé và bắt đầu sáng tác nhạc từ năm 20 tuổi, nhưng không kư tên thật là Lê Minh Lộc mà dùng bút danh Lê Uyên Phương.

 

“ ... Lệ ngập ngừng bờ mi.
Giọt nước mắt lăn nỗi buồn.
Giọt nước mắt xa cách vời vợi trông.
Giờ này c̣n nh́n nhau.
Nh́n đắm đuối như suối bền.
Nh́n suốt kiếp như chết ṃn.
Nh́n hấp hối thương đau.
Ngày mai ta không c̣n thấy nhau”


(Cho Lần Cuối).

 

Nơi anh chào đời là vùng Đà Lạt với thiên nhiên hoang sơ hùng vĩ nhưng đầy quyến rũ đă đưa LUP trở về những rung cảm nguyên thủy của cao nguyên ngàn thông tĩnh mịch. Không có Đà Lạt chắc có lẽ sẽ khó có một thứ nhạc độc đáo của Lê Uyên Phương. Mỗi ngày anh thức dậy từ sớm đi dạo lang thang khắp núi đồi Đà Lạt tới khoảng nắng lên th́ trở về nhà nghỉ. Khi mặt trời đi ngủ anh lại đi cho tới tối trở về ngồi vào bàn viết cho tới sáng.

 

"Nầy anh ơi, suối reo sườn đồi
Nầy chim ơi, reo mừng cuộc đời ghi tên
Rồi như khi lớn lên
Rồi như khi úa tàn
Hoa thơm vẫn chờ nắng vàng dâng hương

T́nh yêu đời đời
Làm sao như hoa vàng rừng xanh
Một khi đăng hoa t́nh yêu
Thiết tha cuộc đời đă mất hết mê say

Rồi mai đây đi trên đường đời
Đừng buông tay âm thầm t́m về cô đơn
Ngày hôm nay có nhau
Ngày mai chung gánh đời
Luôn ghi kỉ niệm ban đầu yêu thương."

 

(Bài Ca Hạnh Ngộ)

 

 

Năm 1979, Lê Uyên và Phương vượt biên ra khỏi Việt Nam và định cư tại Nam California, Hoa Kỳ. Họ có hai người con gái là Lê Uyên Uyên và Lê Uyên My. Sau 15 năm chung sống, khoảng năm 1984 hôn nhân của hai người tan vỡ. Một chuyện t́nh buồn. Như nhà thơ Maxalexis quan niệm: "Trong t́nh yêu, sự khởi đầu luôn luôn đáng nhớ, cuối cùng là đôi khi không trọn vẹn" (En amour, les débuts sont toujours inoubliables, la fin laisse parfois à désirer). Hay như nhà văn Victor Hugo nói: "Cuộc hành tŕnh là một giấc mơ sáng chói mà không thể nào quên được" (Le voyage est un songe dont l'éblouissement est inoubliable). Cuộc hành tŕnh âm nhạc của nhạc sĩ Lê Uyên Phương đă đạt đích điểm sáng chói xứng đáng được tri ân và vinh danh.

 

Giáng sinh năm 1973, tôi có dịp gặp Lê Uyên Phương đến hát giúp vui cho đại học Minh Đức, tôi thấy trên lưng ngón tay trỏ của anh có một khối u khá to, trong một thoáng thăm hỏi anh, LUP cho biết do bẩm sinh, tôi hỏi anh có đau không, anh mỉm cười lắc đầu. LUP với dáng trầm tư, hiền ḥa.

 

Năm 1999, anh lâm bệnh nặng. Sau một thời gian điều trị ở bệnh viện UCI (University of California in Irvine) nhạc sĩ Lê Uyên Phương ở vào một t́nh trạng sức khỏe sa sút do căn bệnh ung thư phổi tàn phá. Cuối cùng, LUP đă trút hơi thở cuối cùng vào buổi chiều thứ Ba 29 tháng 06 năm 1999, hưởng dương 59 tuổi. Anh ra đi trong niềm luyến tiếc của mọi người yêu âm nhạc. Giờ đây, mặc dù nhạc sĩ Lê Uyên Phương không c̣n nữa nhưng những t́nh khúc của anh trở nên bất tử. Với những tác phẩm trữ t́nh, đầy lưu luyến, tôi cho là Lê Uyên Phương như một viên ngọc quư trong làng tân nhạc Việt Nam, và anh đă tận tụy cống hiến cho đời sự chắt chiu trong t́nh ca âm nhạc.

 

Những ḍng này để cám ơn nhạc sĩ Lê Uyên Phương v́ những: Bài Ca Hạnh Ngộ, Hăy Ngồi Xuống Đây, T́nh Khúc Cho Em, C̣n Nắng Trên Đồi, Dạ Khúc Cho T́nh Nhân, Lời Gọi Chân Mây, Vũng Lầy Của Chúng Ta... vô cùng quư hóa.

 

 

Link:  http://www.ninh-hoa.com/VietHai-BanTinhCaMuaXuan.htm

 


 

Việt Hải Los Angeles

 

 

 

         

 

Thơ và Truyện của Việt Hải               |                 www.ninh-hoa.com