Mùa
Thu
Cho
Em
Việt Hải
" Sống cho người
ḿnh yêu thương vẫn tốt đẹp nhất trần gian "
Richelieu

Tôi
bước vào giảng đường lớn của trường luật khoa Sàig̣n th́ đối diện ngay một
thiếu nữ khả ái, có làn da trắng và tóc đen huyền ngang bờ vai. Tôi khẻ
gật đầu chào nhẹ và nàng mỉm cười chào đáp lễ. Sau đó trong một sự t́nh cờ
ngẫu nhiên tôi lại ngồi kế bên dăy ghế mà nàng ngồi. Chúng tôi nghe thầy
Lê Đ́nh Chân thuyết giảng về môn Luật Hiến Pháp và các định chế chính trị.
Tôi nghe thoáng qua những điều cơ bản mà giáo sư giảng về các quy tắc và
định luật xă hội, sự phân biệt giữa quy tắc công pháp và tư pháp, và rồi
ông giảng về những ư niệm chính trị do luật gia kiêm văn hào Montesquieu
đưa ra và nhiều điều thuộc về lư thuyết chính trị làm nền tảng cho luật
pháp. Thật ra ban năy tôi chú ư đến người bạn gái ngồi gần tôi hơn là ngó
về phía trên bục giảng mà giáo sư đang hùng biện diễn giảng cho những lư
thuyết chính trị của môn này.
Sau
giờ học tôi đợi cô bạn học đi ra cùng với tôi, tôi bắt chuyện làm quen và
biết được nàng tên là Thùy Trang, nhà nàng ở quận ba, đường Phan Đ́nh
Phùng, cách trường luật không xa lắm. Tôi đọc thoáng trong ư nghĩ cái tên
cuả nàng, tên thật hay, mà người lại đẹp, đúng với sự thùy mị và đoan
trang mà tôi nhận xét trong buổi gặp gỡ này. Những ngày tháng sau đó chúng
tôi mặc nhiên quen nhau và đồng ư quen nhau trên căn bản trao đổi bài vở
và học hành chung với nhau. Tôi thường gạo bài trước để làm bản tóm tắt
soạn bài cho Thùy Trang học. Ngược lại nàng có cái đức tính rất cẩn thận,
tỉ mỉ khi ghi notes của thầy giảng trong lớp học. Mỗi người chúng tôi vui
vẻ với cái nhiệm vụ riêng khi học chung với nhau. Sau khóa học chung đầu
tiên, tôi đă quen thân với Thùy Trang hơn, tôi có cảm giác nàng đă mến tôi
hơn. Mùa hè năm đó nàng rũ tôi về thăm cả quê ngoại và nội của nàng để cho
biết đời sống ở các tỉnh lỵ. Tôi vui ḷng chấp nhận.
Quê
ngoại nàng ở vùng Lái Thiêu thuộc tỉnh B́nh Dương, nhà bà có vườn cây ăn
trái bao la với trái dâu, ḅn bon, măng cụt, chôm chôm, nhăn và sầu riêng.
Trong vườn có ao nuôi cá mà tôi rất thích thú dạo quanh vườn và cùng nàng
đạp xe đạp trên những con lộ hoang vắng vào buổi chiều. Vùng quê thật êm ả
và có gió mát thổi tạo cho chúng tôi một cảm giác yêu đời hơn. Chiều hôm
đó tôi leo lên cây hái nhăn và bị té trầy sướt tay trái, nàng tỏ vẻ lo
lắng cho tôi. Tôi bất thần hôn nhẹ lên má nàng, nàng mắc cở đẩy nhẹ tôi ra.
Tôi bảo rằng nàng phải đền tôi v́ chính nàng mượn tôi hái nhăn cơ mà. Ở
chơi tại nhà ngoại nàng 2 tuần lễ, nàng và tôi chuẩn bị đi Long An để thăm
nội nàng. Bà nội lớn tuổi hơn, bà bị chứng mắt cườm nên thị lực rất kém.
Nhà nội nàng ở khoảng giữa Bến Lức và châu thành Long An. Nhà bà Nội có cô
Út làm mắm đồng rất ngon. Nhà Nội có vườn cây ăn trái xum xuê nhưng không
rộng bằng vườn cây của Ngoại. Vườn nhà Nội có khóm, mía, xoài cát, mận
hồng đào, bưởi khế, vú sữa và măng cầu.
Những
năm đầu sang đến Mỹ, tôi nhớ lại vườn cây của Nội và Ngoại nàng, luyến
tiếc kỷ niệm đi thăm vườn cây ăn trái, ḷng thương con, cháu của hai Bà và
nhất là nồi mắm kho của cô Út thết đăi: có tôm bạc thẻ, cá bông lau, cùng
các loại rau thơm của đồng quê. Cô Út sống độc thân và lo cho bà Nội của
Thùy Trang. Cô Út cũng rất thương mến con cháu. Bữa ăn đó tôi càng cảm mến
nàng hơn. Nàng hầu như ăn rất ít mà lo cho tôi rất nhiều. Nàng thật vui
khi thấy tôi sống ḥa đồng với các thân nhân của nàng. Trong pḥng khách
của nhà Nội, có chưng những bức ảnh của Thùy Trang khi nàng được mười ba
tuổi. Bức h́nh rất hồn nhiên, vô tư lự với đôi mắt tṛn xoe đen huyền cạnh
bên hai bím tóc cột nơ. Tôi ngắm măi với nhiều thích thú. thảo nào ông thi
sĩ Nguyên Sa lại ca tụng cái tuổi mười ba rất ư là đẹp và dễ thương. Cô Út
thích âm nhạc, nàng bảo tôi hăy hát một bài để cảm ơn bữa ăn do cô Út làm.
Tôi mượn cây đàn guitar cũ kỹ, có lẽ c̣n sót lại từ đời Pháp thuộc từ bên
nhà hàng xóm. Tôi ngắm bức h́nh tuổi mừơi ba của Thùy Trang và ngâm bài
thơ trước khi dạo đàn ca bài này:
" Trời hôm nay mưa nhiều hay rất nắng
Mưa tôi trả về bong bóng vở đầy tay
Trời nắng ngọt ngào tôi ở lại đây
Như một lần hiên nhà nàng diụ sáng
Trời hôm ấy 15 hay 18
Tuổi của nàng tôi nhớ chỉ 13
Tôi phải van lơn ngoan nhé! Đừng ngờ
Tôi phải van lơn ngoan nhé! Đừng ngờ
Áo nàng vàng anh về yêu hoa cúc
Áo nàng xanh anh mến lá sân trường
Sợ thư t́nh không đủ nghĩa yêu đương
Anh thay mực cho vừa màu áo tím
Rồi trách móc trời không gần cho tay với
Và cả nàng hư quá sao mà kiêu...?
Nên đến trăm lần nhất định ḿnh chưa yêu
Nên đến trăm lần nhất định ḿnh chưa yêu".
Dứt
tiếng hát th́ nội, cô Út, các láng giềng, hàng xóm và Thùy Trang vỗ tay
khen tặng tôi. Tôi bảo với họ ước ǵ có cô Thái Thanh ở đây để hát thế tôi.
Bài nhạc "Tuổi 13" do nhạc sĩ Ngô Thụy Miên phổ nhạc, với tôi chỉ có ca sĩ
Thái Thanh hát mới lột hết những ư nhạc, lời thơ một cách tuyệt vời, v́
giọng hát của cô hàm chứa một chút ǵ nủng nịu, một chút ǵ làm dáng trong
sự nhơng nhẽo của tuổi mừơi ba của Thùy Trang. Tôi chỉ kết luận một điều
về lứa "Tuổi 13" như sau: Thơ Nguyên Sa, nhạc Ngô Thụy Miên, tiếng hát
Thái Thanh và bức ảnh Thùy Trang.
Những
ngày tháng cuối niên khóa học ở trường luật, chúng tôi bận rộn với thi cử,
hai đứa gặp nhau thường xuyên hơn. Nơi chúng tôi họp để học bài là thư
viện Quốc Gia trên đường Gia Long. Chúng tôi đèo nhau trên chiếc xe honda
hai bánh của tôi, chúng tôi thực sự như đôi chim liền cánh và như cây liền
cành. Tôi c̣n nhớ đoạn đường từ trường luật khoa ở trên đường Duy Tân, xe
chạy ra hướng Bưu Điện và nhà thờ Đức Bà, rồi vào đường Tự Do, quẹo phải
trên đường Gia Long để tới thư viện nằm bên trái. Đoạn đường thật sự quen
thuộc trong trí nhớ của tôi, đoạn đường có quá nhiều kỷ niệm êm đềm. Khi
Thùy Trang cứ măi hôn lên lưng của tôi khi tôi chở nàng, đoạn đường có
những hàng cây cao ở Duy Tân hay hàng me rợp bóng mát ở Gia Long và trường
luật có bài hát " Trả Lại Em Yêu" của nhạc sĩ Phạm Duy. Trả lại em yêu
những yêu thương, những hẹn ḥ, những giây phút hồn nhiên nhưng rất thần
tiên khi chúng tôi bên nhau, để chúng tôi uống nước dừa bên vệ đường và
uống môi em ngọt ở một góc vắng thư viện Gia Long. Ôi, khung trời kỷ niệm
cũ của tôi!
Biến
động tháng Tư năm 75 chia cách hai chúng tôi, duyên t́nh lỡ làng khi chia
ly. Tôi ra đi cùng gia đ́nh của người anh họ tôi, ông vốn là một sĩ quan
không quân, theo máy bay xuống vùng 4 phi trường Trà Nóc. Tại Sàig̣n, nàng
bị kẹt lại với gia đ́nh cha mẹ nàng. Tôi mường tượng cảnh nàng thiếu vắng
tôi nàng sẽ vô cùng đau khổ và nàng sẽ khóc nhiều lắm. Tôi đợi phi cơ bay
qua căn cứ không quân Mỹ ở Utapao bên TháiLan. Tôi thực sự đă ra khởi nước
Việt Nam ngày 29/04 trong nỗi hoang mang và lưu luyến. Khi rời Cần Thơ tôi
cảm thấy nỗi cô đơn và nước mắt ấm tự nhiên lăn dài. Tôi cố giữ b́nh tĩnh
khi phi hành đoàn yêu cầu chúng tôi buộc dây lưng an toàn trên chiếc vận
tải cơ C-130. Tôi nhớ ba mẹ, anh em tôi, tôi nhớ bạn bè tôi, tôi nhớ
trường luật, tôi nhớ chợ Sàig̣n và thư viện Quốc Gia. Bên cạnh đó, nổi nhớ
nhung khủng khiếp nhất là h́nh ảnh Thùy Trang đă gặm nhấm tâm hồn của tôi
từng ngày, từng giờ. Tôi đến Mỹ và định cư yên ổn tại California. Thùy
Trang theo mẹ về quê ngoại nàng ở Lái Thiêu. Cha nàng bị lùa đi trại cải
tạo như bao nhiêu quân nhân hay công chức của chính phủ VNCH. Nàng cố gắng
liên lạc qua Pháp và viết thơ cho cô tôi. Khi đó cô đang đi du học tại
Paris. Tôi vui lắm v́ được biết gia đ́nh nàng được b́nh yên. Những lá thơ
nàng gởi, nàng viết rất dài kể lại kỷ niệm cũ và viết bằng nước mắt thương
yêu. Nàng bảo tôi hăy chờ nàng v́ đối với nàng, nàng không thể yêu ai khác
ngoài bóng h́nh của tôi. Nàng trích hai câu nói mà ngày xưa nàng đă chép
vào sách cho tôi như là: " Sống cho người ḿnh yêu thương vẫn là điều tốt
đẹp nhất trần gian " của một chính khách người Pháp Richelieu; Và câu nói
thứ hai là: " Một t́nh yêu khi đă chết th́ nó vẫn là t́nh yêu, v́ một khi
đă yêu nhau th́ dù t́nh đă chết hay c̣n sống vẫn chỉ là một trạng thái yêu
nhau mà thôi", lời nói của nhà thần học người Đức GertrudVon Le Fort.
Những lá thư t́nh của Thùy Trang gởi tôi tạo cho tôi một niềm tin yêu và
một hy vọng sẽ gặp lại nàng. Vâng, hy vọng gặp lại nàng. Tôi đă hứa ḷng
sẽ chờ đợi nàng và tôi đă hứa nhiều lần trong những lá thơ gởi về quê nhà
cho nàng.
Bẵng
đi một thời gian nàng bặt tin tức với tôi và thời gian đó đồng bào vượt
biên bằng đường biển khá nhiều, tôi vẫn trông chờ tin tức của nàng và vô
vọng v́ nàng không c̣n liên lạc với tôi nữa. Tôi bỏ San Jose ở miền bắc
Cali để dọn về nam Cali sinh sống v́ công ăn việc làm. H́nh ảnh của nàng
từ từ được thay thế bởi những bận rộn của cuộc sống thường nhật ở đây.
Tết Nguyên đán năm 87, tôi đi hội chợ Tết ở Orange County cùng với gia
đ́nh của người bạn th́ t́nh cờ tôi xoay người đụng phải một người đàn bà,
bà đánh rơi ly nước xuống đất. Tôi vội vàng xin lỗi bà. Kế bên bà ngẫu
nhiên là người yêu của tôi, Thùy Trang trong một phút ngỡ ngàng nàng chợt
ôm chầm lấy tôi và khóc thật nhiều. Tôi hôn lên tóc nàng. Đă lâu lắm rồi
tôi mới t́m lại cái hạnh phúc với người tôi đă chờ mong trong cuộc sống.
Nàng xoay qua giới thiệu d́ Minh Thảo, tôi gặp d́ vài lần ở Sàig̣n trước
75. Ngày nay d́ thay đổi nhiều về trọng lượng. Thùy Trang lại ốm hơn v́
nàng vừa trải qua một cuộc giải phẫu ruột dư. Tôi vuốt tóc nàng và lau
nước mắt cho nàng. Trong tôi vẫn có cái cảm giác vui mừng thật khó diễn tả
chẳng hạn như:
" Trên đời có những ước mơ,
Ḷng tôi xao xuyến ngẩn ngơ gặp nàng."
Thật
đúng như vậy, nàng cho biết nàng đă lập gia đ́nh, hiện ở Boston. Nàng sang
Bắc Cali thăm d́ Minh Thảo, gia đ́nh d́ Thảo xuống Nam Cali nghỉ tết âm
lịch. Đó là lư do chúng tôi trùng phùng hội ngộ mà chẳng hề biết trước.
Tôi mời Thùy Trang và d́ Thảo về nhà tôi thăm viếng cho biết cuộc sống của
tôi. Hai d́ cháu to nhỏ và thầm khen tôi sống độc thân, nhưng giữ nhà cửa
sạch sẽ, ngăn nắp. Sau đó tôi đưa d́ Thảo về nhà người bà con của d́. Thùy
Trang theo tôi đi thăm một số bạn bè cũ ở trường Luật. Trên xe nàng thố lộ
lư do nàng lấy chồng v́ chồng nàng là người ân nhân đă bao thầu chuyến tàu
cho cả gia đ́nh nàng vượt biên, nàng có đứa con trai năm tuổi với người ân
nhân này. Ḷng tôi đau nhói v́ ngày hôm nay tôi không thể tiến đến với
nàng v́ luật pháp và đạo lư. Tôi thông cảm với nỗi khổ tâm của nàng. Trong
ba ngày gặp gỡ, chúng tôi t́m lại những giây phút vui tươi của cuộc sống
phẳng lặng bấy lâu nay. Khi tiễn nàng và gia đ́nh d́ Minh Thảo lên chiếc
Van trở lại San Jose, rồi từ đó nàng bay về Boston. D́ Thảo đă linh tính
cho sự kiện "t́nh cũ không rủ cũng đến" này và d́ khuyên lơn Thùy Trang
nên dứt khoát với tôi, tôi nghe thoáng ư của d́. Đây là điều làm tôi suy
tư.
Về
lại Boston, nàng vẫn trao đổi liên lạc với tôi không chính thức. Nàng làm
cho một công ty bảo hiểm rất lớn có văn pḥng chính tại Boston. Thường th́
nàng gọi tôi tại sở hay tôi gọi nàng tại văn pḥng của nàng. Một hôm sáng
Chủa Nhật nàng gọi tôi v́ nàng định sang Cali dự đám cưới con gái d́ Thảo,
chồng nàng t́nh cờ nghe bên dây thứ hai và mọi việc đổ bể. Vợ chồng nàng
xô xát nhau. Tôi tỏ ra ân hận v́ những phiêu lưu về t́nh cảm này cứ tiếp
diễn. Thùy Trang bỏ gia đ́nh sang tạm trú tại nhà d́ Thảo. Tôi từ Nam Cali
lái xe lên rước nàng ở phi cảng San Francisco. Nàng bị bầm bên mắt trái
tôi biết do hậu quả của xô xát, tôi ôm chầm lấy nàng trong nổi thông cảm,
ngậm ngùi và quá bi thương. Ngày hôm nay chúng tôi vẫn yêu nhau v́ t́nh
yêu vẫn như Richelieu nói và t́nh yêu của chúng tôi vẫn chưa chết, vẫn yêu
đương như GV Le Fort quan niệm. Điều tôi nghĩ đến trong cuộc t́nh của Thùy
Trang và chồng nàng là đứa bé năm tuổi kia khi cháu vắng mẹ th́ sẽ như thế
nào. Chồng nàng gởi con cho mấy cô em chồng. Gia đ́nh chồng nàng không có
thiện cảm với nàng ngay lúc đầu v́ những sự lo lắng thái quá của chồng đối
với nàng. Tôi đưa nàng về San Jose v́ ngày hôm sau là lễ cưới của Minh
Thùy con gái d́ Minh Thảo. Tiệc cưới lại tổ chức ở San Francisco gần nhà
đàng trai.
Chúng
tôi trở lại cái thành phố nhiều đồi núi duyên dáng này. Tiệc cưới đông đúc
người, thật lớn chiếm cả một lầu hai của nhà hàng khá sang trọng. Trong
cái không khí cởi mở và vui nhộn của tiệc cưới, thân phụ cô dâu là dượng
Toàn, chồng d́ Thảo, kéo tôi lên sân khấu ca một bản chia vui với cô dâu
và chú rễ. Tôi đáp lời dượng và ngỏ lời với quan khách tôi hát bài " Mùa
Thu Cho Em " v́ sáng nay trên đường đi đến San Francisco, lề đường có
những cây có lá úa vàng nhất là hàng cây maple trụi lá vào mùa thu lưu
luyến của thành phố San Francisco. Khi người ta yêu nhau th́ mọi vật đều
cho nhau từ kỷ niệm nhớ nhung, sính lễ cầu hôn, con tim trao nhau, và cho
cả mùa thu rực rỡ yêu đương đang về với nhân loại và hôm nay là ngày cưới.
Tôi nh́n về hàng ghế ở dưới có Thùy Trang, tôi muốn nói nhỏ cho nàng tôi
đă gặp nàng vào mùa thu tại trường Luật khoa Sàig̣n, bao nhiêu mùa thu tôi
đă chờ đợi nàng rồi và hôm nay thu lại về tôi muốn hát cho nàng nghe khúc
ca yêu đương muôn thuở là "Mùa Thu Cho Em"
"Em có nghe mùa thu mưa giăng lá đổ
Em có nghe nai vàng hát khúc yêu đương
Và em có nghe khi mùa thu tới
Mang ái ân mang t́nh yêu tới
Em có nghe, nghe hồn thu nói
Ḿnh yêu nhau nhé
Em có hay mùa thu mưa bay gió nhẹ
Em có hay thu về hết dấu cô liêu
Và em có hay khi mùa thu tới
Bao trái tim vương mùa xanh mới
Em có hay, hay mùa thu tới
Hồn anh ngất ngây
Em có mơ mùa thu cho ai nức nở
Em có mơ, mơ mùa mắt ướt hoen mi
Và em có mơ khi mùa thu tới
Hai chúng ta sẽ cùng chung lối
Em với anh mơ mùa thu ấy
T́nh ta ngát hương."
Tôi
liếc thấy niềm vui hiện trên nét mặt của Thùy Trang v́ khi xưa nàng thường
yêu cầu tôi hát bài này khi đi picnic hay họp mặt cắm trại với bạn bè tại
Sàig̣n. Sau tiệc cưới trời bên ngoài đă khuya chúng tôi quyết định thuê
khách sạn trú ngụ qua đêm tại San Francisco. Trời bên ngoài càng về khuya
càng lạnh tôi ôm ngang vai của Thùy Trang đến chỗ đậu xe khá vắng vẻ ở
dưới hầm. Tôi khuyên nàng hăy trở về với chồng con nàng. Ngày hôm nay
chúng tôi thật sự sống với nhau những đêm cuối cùng. Nàng ôm tôi và bật
khóc v́ nàng đứng giữa hai sự chọn lựa đều khó khăn. Tôi hôn lên hai hàng
mi đẫm lệ của nàng, rồi hôn môi nàng thật nhiều, siết chặt lấy nàng, tôi
nói với nàng tôi vẫn yêu nàng tha thiết. Tuy nhiên, đứa bé thơ ngây có thể
không muốn cha mẹ xa nhau. Tôi chấp nhận hy sinh tiếp tục và tôi đề nghị
sẽ giữ sự liên hệ xa cách hơn trong những ngày sắp tới.
Sáng
hôm sau tôi đưa nàng ra phố Chinatown ăn điểm tâm và mua cho nàng những
món quà lưu niệm và mua tặng phẩm cho con trai nàng. Chúng tôi ghé qua văn
pḥng công ty hàng không đổi vé máy bay cho nàng sớm về lại Boston. Nàng
muốn ghé đến chụp h́nh lưu niệm tại cầu Golden Gate và Pier 39 Marina. Tôi
đưa nàng đến thăm những thắng cảnh độc đáo này. Đó là chiếc cầu treo màu
đỏ bắc ngang vịnh Cựu Kim Sơn nối liền hai thành phố Sausalito và San
Francisco, chúng tôi chụp nhiều h́nh. Tôi nh́n thẳng vào ánh mắt đắm đuối
của nàng. Nàng thật đẹp trong tôi, giờ đây tôi muốn gởi những yêu đương
trên đôi môi nàng và trả lại cho nàng những kỷ niệm cũ yêu thương qua bờ
môi ngọt lịm của nàng. Chúng tôi tâm sự về những ǵ đă qua ở trường Luật,
ở quê nội và quê ngoại nàng và bao nhiêu mùa thu của cuộc đời đă qua. H́nh
như nàng rất sợ đối diện những ngày nếu tôi chấm dứt hẳn sự liên lạc với
nàng. Tôi cảm thấy điều tương tự như vậy trong những câu nói của nàng.
Thùy Trang gọi cho d́ Minh Thảo thông báo là nàng sẽ trở về Boston vào
ngày mai nên sẽ ở lại San Francisco để tiện cho chuyến bay sáng ngày mai.
Hôm
sau đó tôi lái xe đưa nàng ra phi cảng. Trên đường đi tôi mở nhạc phẩm mà
tôi rất thích trong số những nhạc phẩm của Ngô Thụy Miên "Giọt nước mắt
ngà". Tiếng hát của ca sĩ Thanh Lan thật lưu luyến và buồn vời vợi, tôi
thấy mắt Thùy Trang long lanh những ḍng nước mắt. Có lẽ v́ chúng tôi sắp
phải xa nhau và có thể v́ bài hát "Giọt nước mắt ngà"
buồn vời vợi trong nổi xúc cảm của nàng:
Em đứng bên song buồn
Nh́n cuộc t́nh trôi qua và ḷng người phôi pha
Trên hai đóa môi hồng
Nụ cười đă đi xa
Ôi giọt nước mắt nào cho cuộc t́nh đầu
Em ngỡ như cơn mộng người t́nh về bên em
và gọi thầm tên em
Nhưng trên đóa mi sầu ngày dài vẫn qua mau
Em tựa lá úa mầu cho cuộc t́nh dài sau
Thôi một giọt nước mắt này cho cuộc t́nh đam mê
cho người t́nh trăm năm...
Ôi giọt nước mắt ngà cho cuộc t́nh đầu tiên.
Tôi
ngước mắt nh́n lên trời cao, chiếc phi cơ DC-10 chở nàng vụt cánh trên
không trung. Ḷng tôi tràn ngập những vấn vương với h́nh ảnh của Thùy
Trang và những giọt nứớc mắt ngà thương tâm. Tôi biết nàng đă cho tôi con
tim trong ư tưởng của Richielieu và cũng như của Gertrud Von Le Fort đă
quan niệm t́nh yêu của tôi với nàng là sự chấm dứt hay tiếp tục vẫn chỉ là
một. Tôi sẽ bơ vơ, lạc lơng trong những giọt nước mắt ngà của người tôi
yêu...
Việt Hải -
Los Angeles
(À ma chère amie T.)