Chú mục đồng này trong quá tŕnh t́m và chăn con trâu tâm của ḿnh, thỉnh
thoảng được nghe qua vài mẫu chuyện ngắn ngắn, xin kể lại cho chư Thiền
hữu cùng nghe. Có thể vô tai này lọt qua tai kia cũng không sao, v́ bản
chất của ngôn ngữ vốn là không danh không tướng, bọt biển, phù du, đốm hoa,
trăng nước.
Những câu chuyện này, người ta kể quá nhiều rồi, nhưng dù sao vẫn có người
chưa được nghe. Xin kể theo kiểu riêng của ḿnh và miễn bàn luận, v́ bảo
đảm, sẽ không bao giờ bàn hết ư nghĩa của nó. Hăy để nó y nguyên như là,
không nên gán đặt cho nó danh xưng, tên gọi, ư nghĩa… ǵ cả. Cảm nhận nó
như thế nào là việc của người đọc. Tuy nhiên, ở mỗi câu chuyện, xin ghi
kèm một bài haiku “không ra mô tê chi” để cho câu chuyện có bạn có đôi,
không th́ cụt mất. Và xin ngỏ ư, những ǵ được kể ở đây, chỉ xem như những
hạt “bụi Thiền”.

Mẫu chuyện 1:
Một triết gia có 80 cái bằng Tiến sĩ, 200 học tṛ và 1600 học hàm khác
nhau được phong, gặp 1 thiền sư chưa xong cái bằng xoá mù chữ ở một ngôi
chùa làng:
- Thầy đang làm ǵ đó?
- Ăn cơm.
- Sau đó làm ǵ?
- Rữa chén
- And...
- quét chùa
- Then....?
- Đi ngủ
- Trời ạ! Tôi thấy sư săi các ông uổng phí cuộc đời quá. Hàng khối kho
tàng của thiên hạ chưa được khám phá. Các ông th́ chỉ ăn với ngủ, không
học hành, không nghiên cứu, không trao đổi, không thảo luận để tăng trưởng
kiến thức ǵ hết.
- Để làm chi vậy? Sư hỏi.
- Để t́m thấy chân lư của vũ trụ.
- Sau đó làm ǵ?
- Để sống với nó.
- And...
- Thể nhập với nó.
- Then...?
- Để có cuộc sống hạnh phúc an lạc.
- Hi hi. Cha nội ơi! Th́ tui cũng đang sống an lạc, hạnh phúc đây.
Ruỗi dong bao kiếp
Chân lư nơi đâu
Thực tại nhiệm mầu.
Mẫu chuyện 2:
Một học giả có học vấn cao đến độ triết lư ǵ cũng biết, đến thăm Thiền Sư
Trương Dần để tham khảo về Thiền, Sư mời anh một chén trà. Sư rót trà vào
chén, rót nữa, rót đầy, tràn vẫn rót. Anh ta ngạc nhiên:
- Thưa sư phụ, đầy rồi!
- Ông cũng như ly trà này. Hàng ngh́n quyển sách, hàng triệu tư tưởng
trong đó, chỗ đâu nữa để tôi nói Thiền với ông?
Rót vào đâu
Một chén thiền trà
Giữa thành kiến bao la.
Mẫu chuyện 3:
Một Thiền sư đứng trên núi cao. Dưới chân núi có ba chàng thanh niên trí
thức, ṭ ṃ tiến đến Sư, lần lượt từng người hỏi:
- Ông đứng đây chờ bạn?
- Không.
- Vậy ông đứng đây hóng gió?
- Không.
- Hay là ông đang ngoạn cảnh?
- Không.
- Vậy chứ ông đứng đây làm chi? Cả ba cùng nổi cáu.
- Ừ th́ tôi đứng để đứng vậy thôi!
Bỏ danh xưng tên gọi
Quên được mất hơn thua
Thong thả bốn mùa.
Mẫu chuyện 4:
Một người mù rời nhà bạn. Bạn trao cho cây đèn lồng để soi đường.
- Thôi không cần. Với tôi th́ sáng cũng như tối.
- Nhưng ông cứ cầm để người ta thấy mà tránh.
- Ồ, vậy được!
Anh mù cầm đèn đi. Bỗng “bốp bốp”, có một cú va chạm. Người mù quát:
- Bộ mày đui à? Sao không thấy ánh đèn?
- Ông ơi! Đèn của ông tắt ngủm rồi.
Mặt trời chưa thức
Ảnh trong gương
V́ ngươi, ta dẫn đường.
Mẫu chuyện 5:
Có vị khách tăng đến viếng thăm Thiền sư Triệu Châu, Sư hỏi:
- Đă từng đến đây chưa?
- Dạ có! - Tăng đáp
- Uống trà đi! - Sư mời.
Một vị Tăng khác đến viếng, cũng câu hỏi thăm ấy, Tăng đáp:
- Dạ chưa!
- Uống trà đi!
Thị giả thấy thế ngạc nhiên, hỏi:
- Bạch Ḥa thượng, sao hai người trả lời khác nhau mà Ḥa thượng đều nói y
nhau vậy?
Triệu Châu bảo:
- Uống trà đi!
Mặc t́nh lai khứ
Hồng đào năm cũ
Uống trà đi.
Mẫu chuyện 6:
Ngày xưa, có một bà lăo phát tâm xây am và nuôi dưỡng một vị Tăng tu hành.
Hằng ngày, bà sai cô con gái trẻ, đẹp mang thức ăn cho Sư. Sau ba năm, một
hôm bà bảo con gái sau khi mang cơm, thử ôm Sư xem sao. Cô gái thực hiện
kế hoạch của mẹ, Sư bảo:
- Khô mộc hàn nham, tam niên vô lănh noăn. (Tui như khúc cây khô bên
núi tuyết, ba năm không cảm giác nóng lạnh).
Cô gái về kể lại với mẹ, bà nổi giận lên, đuổi Sư đi, vừa đốt am vừa nói:
- Uổng phí! Uổng phí! Suốt ba năm nuôi dưỡng khúc gỗ.
Sau vài năm, Sư trở lại. Bà lại phát tâm như trước, và cũng thử bằng cách
cũ. Sư nói với cô gái:
- Đừng cho bà ấy biết nhé!
Bà lăo nghe kể lại, hoan hỉ cúng dường tiếp.
Nhuốm giọt tinh anh
Mai vàng hé nụ
Toả ngát hương lành.
Mẫu chuyện 7:
Tṛ hỏi Thầy:
- Rốt cuộc, Thiền nghĩa là ǵ?
Thầy nói:
- Khổng Tử bảo: “Ta chẳng dấu chi”. Thiền cũng vậy.
- Con chưa hiểu ǵ hết.
- Ngươi theo ta ra đây.
Phía sau núi, trăng thanh, gió nhẹ, hương lúa ngất ngây. Thầy hỏi:
- Ngươi có ngửi thấy mùi thơm đồng nội không?
- Yes
- Đó thấy chưa. Ta có dấu ǵ ngươi đâu.
- !!!
Chiều nào cũng Xuân
Ngày đẹp tươi trôi mất
Phút giây ngại ngùng.
Mẫu chuyện 8:
Một Phật tử hỏi Chu Huệ:
- Căn bản của Đạo Phật là ǵ?
Chu Huệ bảo:
- Chờ mọi người đi hết, ta chỉ cho.
Chập sau:
- Họ đi hết rồi.
Chu Huệ dắt vị khách ra sau bụi tre, chỉ:
- Nh́n nè! Cây tre này cao, cây tre này thấp.
- !!!
Người ngu kẻ trí
Cây thấp cây cao
Khác mấy ti hào!
Mẫu chuyện 9:
Một tên cướp đột nhập vào am của Thiền sư Shichiri, dí dao vào cổ:
- Tiền ngươi để ở đâu, đưa hết cho ta th́ được toàn mạng.
- Cứ tự nhiên! Tiền bỏ trong ngăn kéo kia, nhưng nhớ chừa lại cho tôi vài
đồng để mai mua rau.
Tên cướp quén tiền rồi bỏ đi. Sư bảo:
- Khi nhận của người ta cái ǵ, anh nên cảm ơn.
- Cảm ơn! hứ…!
Ít hôm sau, tên cướp bị bắt. Nhà cầm quyền đem đến hỏi Sư:
- Có phải tên này lấy trộm tiền của thầy không.
- No! tiền tui cho ảnh đó. Ảnh có cám ơn tui đàng hoàng mà.
Vài năm sau, khi măn hạn tù. Tên cướp đến chùa:
- Xin Thầy nhận con làm đệ tử.
- Cứ tự nhiên!
Trong rác có hoa
Dao đồ tể bỏ xuống
T́nh thương chan hoà.
Mẫu chuyện 10:
Đêm nọ, có tên trộm vào nhà Thiền sư Huệ Quang, nhưng đúng là xúi quẩy,
gặp phải ông Sư nghèo mạt rệp, chả có ǵ để chôm. Không để tên trộm t́m
kiếm lâu, Sư cởi chiếc áo vá không c̣n chỗ để vá cho anh:
- Chả lẽ để anh về tay không, thôi anh cầm tạm chiếc áo này vậy.
- ?! (muốn té xỉu)
Tên trộm bỏ đi. Sư lắc đầu tiếc nuối:
- Tội nghiệp hắn! Ước chi ta có thể cho hắn mặt trăng đẹp tuyệt vời kia!
Danh lợi mây bay
Tiền tài phấn thổ.
Ngắm ánh trăng đầy.
Mẫu chuyện 11:
Bữa nọ, Thầy hỏi các đệ tử:
- Đời người sống được bao lâu?
- Bảy mươi năm - Một đệ tử trả lời. Thầy lắc đầu.
- Năm mươi năm - Một người khác nói. Thầy cũng lắc đầu.
Đồ chúng bắt đầu ngơ ngác.
- Mười năm.
- Làm ǵ có thế!
- Một năm.
- Được vậy th́ đỡ!
- Một ngày.
- Dài quá!
- Một giờ.
- Vẫn không thể!
- Thưa thầy! Con nghĩ, mạng sống con người chỉ bằng một hơi thở thôi ạ.
- Đúng rồi!
Mong ǵ trường cửu
Mộng ước xanh xao
Một hơi thở vào.
Mẫu chuyện 12:
Thầy hỏi đại chúng:
- Yếu nghĩa của Thiền là ǵ?
- Bất lập văn tự.
- Ông c̣n lập đó!
- Giáo ngoại biệt truyền.
- Tôi đang dạy các ông nè!
- Trực chỉ chơn tâm.
- C̣n đi ḷng ṿng mà cứ thích nói chơi!
- Kiến tánh thành Phật.
- Nếu các ông kiến rồi, thành rồi, ta hỏi làm ǵ?
- Vậy thưa Thầy - Đại chúng xôn xao - Là ǵ ạ?
- Đơn giản, Thiền là Thiền!
Sấm dậy rền vang
Lắng trong vô tướng
Phút giây bàng hoàng.
Mẫu chuyện 13:
Măi thắc mắc làm sao phối hợp nhu cương trong một đường quyền, Hoàng Kỳ
Anh đến tham vấn Thiền sư trụ tŕ chùa Vân Hưng (vốn không biết vơ
thuật) khi ông đang gơ mơ tụng kinh:
- Hoà thượng, sao Thầy chưa nghỉ mà tụng kinh khuya thế ạ?
- Mắt anh có vấn đề hả, tôi đang chép kinh Kim Cang.
- Hở ?!?!?!
Chập sau, Thiền sư cầm bút chép kinh, và hỏi:
- Ngươi nói ta đang làm ǵ đây?
- Dạ, Thầy đang chép kinh.
“Bốp”, Thiền sư quất cây bút lông lên đầu anh ta một phát:
- Sao ngươi ngớ ngẫn thế, ta đang gơ mơ tụng kinh!
- Thôi được - Kỳ Anh nổi cáu - Tụng kinh th́ tụng kinh.
Cười một tràng dài, Thiền sư chê:
- Ăn học bao nhiêu năm uổng phí, rơ ràng là ta đang cầm bút chép, sao bảo
là gơ mơ tụng kinh chứ!
Ch́m trong tên gọi
Vướng bận ngoại h́nh
Dừng thôi, chớ bất b́nh!
Mẫu chuyện 14:
Hữu duyên, cả gần mười Thiền sư nổi tiếng nhất cả nước gặp nhau ở một ngôi
chùa. Họ ăn cơm, đàm đạo, tham cứu Thiền, đi ngủ, thức dậy, … và cứ thế.
Một người đến thăm các Thiền sư, hỏi:
- Rất nhiều người bỏ cả gia đ́nh, sự nghiệp… để vào chùa nghiên cứu Thiền
học. Họ bỏ nhiều công sức để tập luyện, thực hành. Vậy, cuối cùng, họ có
đạt được ǵ không ạ?
Các Thiền sư đồng thanh đáp:
- Không được ǵ cả!
Cực đoan so sánh
Được mất hơn thua
Chỉ một tṛ đùa.
Mẫu chuyện 15:
Một đại tướng hỏi Thiền sư Hải Đăng:
- Có Thiên đàng và Địa ngục không?
Thiền sư hỏi lại:
- Anh làm nghề ǵ?
- Tôi là một Đại tướng đầy quyền lực và danh tiếng, ông không biết à?
- Ha ha! Cái mặt ông mà cũng được làm Đại tướng, tui thấy ông chẳng khác
ǵ tên đồ tể.
- Aaaaaaaaa… Ta chặt ngươi ra làm trăm mảnh.
- Đây chính là địa ngục!
Như hiểu ra, Đại tướng dịu giọng lại:
- À, ta hiểu rồi. Xin thứ cho tội thất lễ.
- Cửa Thiên đàng đă mở!
Có đâu xa
Sáu đường hay ba cơi
Một niệm mà ra.
Mẫu chuyện 16:
Có lần trời đang mưa, Thiền sư Trần Quang hỏi các đệ tử:
- Bên ngoài tiếng ǵ vậy?
- Dạ, tiếng mưa rơi.
- Tất cả nhân sinh đều trái ngược, con người không thể tự chủ khi theo
đuổi vật chất.
- Con phải cảm nhận thế nào đây ạ?
- Ta là tiếng mưa rơi.
Như giọt mưa rơi
Vào ra khắp chốn
Thể nhập muôn nơi.
Mẫu chuyện 17:
Sau khi tổ sư viên tịch, Thiền sư Khải Ân quải trượng ra đi. Gặp một thiền
khách hỏi:
- Ông từ đâu đến thế?
- Từ Châu Di, chỗ Lục tổ.
- Ông đă lănh hội được điều ǵ nơi Châu Di?
- Tôi không thiếu thứ ǵ trước khi tới Châu Di.
- Vậy sao ông đă phải lặn lội đi đến đó?
- Nếu không tới đó, làm sao tôi biết tôi thiếu thứ ǵ!
Ân nghĩa thầy trao:
Khơi nguồn chân lư
Thắp sáng tự thuở nào.
Mẫu chuyện 18:
Có chàng thanh niên luôn oán trách ḿnh thiếu may mắn, sinh bất phùng thời,
cuộc sống thiếu sinh khí. Một ông cụ nh́n thấy dáng vẻ suốt ngày buồn rầu
ủ rủ của chàng thanh niên, hỏi:
- Chàng trai trẻ này, có việc ǵ mà trông con buồn thảm vậy?
Chàng trả lời:
- Con không hiểu tại sao con luôn nghèo khó như thế.
- Nghèo? Con đâu có nghèo! Con giàu lắm cơ mà!
Chàng trai không hiểu, hỏi lại :
- Con mà giàu à? Con có làm được tṛ trống ǵ đâu mà giàu?
Cụ già ngỏ lời:
- Này nhé, bây giờ ta cho con 100 đô để chặt đứt một ngón tay của con, con
có đồng ư không?
- Oh, no! Never!
- Nếu như ta mua cặp mắt của con với giá 10.000 đô, con có bán không?
- Không bán!
- Thế th́ ta biến con thành một ông lăo 80 tuổi, con sẽ được 1 triệu đô,
con có đồng ư không?
- Cũng không luôn!
- Nếu ta cho con một tỉ đô để đối lấy mạng sống của con, con có chịu không?
- Nhất định KHÔNG!
- Thế đấy, con có tài sản cả hơn tỉ đô la, vậy tại sao con c̣n than
thở ḿnh nghèo chứ?
… Một sự im lặng và một nụ cười.
Cùng tử phiêu linh
Quên trong chéo áo ḿnh
Một viên ngọc quư.
Mẫu chuyện 19:
Chung Hạng đi thăm Thiền sư Bất Hoàn già trên 80 tuổi.
- Sao ngài ngày nào cũng làm việc cực nhọc vậy?
- Có người cần đến
- Sao hắn không tự làm lấy?
- Hắn không tự ḥa giải với chính ḿnh.
Đâu nguồn cội khổ đau?
Sao không dùng nhân ái
Giúp kẻ cơ cầu.
Mẫu chuyện 20:
Phước Châu Đại An gặp thiền sư Bách Trượng, hỏi :
- Con khao khát hiểu pháp Phật, đó như cái ǵ?
- Hệt như cưỡi trâu t́m trâu - Bách Trượng đáp.
- Hiểu rồi th́ như thế nào?
- Như người cưỡi trâu về nhà.
- Rồi làm sao giữ cho trước sau khế hợp?
- Như người chăn trâu cầm roi giữ trâu ḿnh đừng phạm đến lúa mạ của người.
Đồng xanh mênh mông
Vắt vẻo mục đồng
Dừng lại! Con trâu tâm!
Mẫu chuyện 21:
Quang Dũng đến tham kiến Thiền sư Ngưỡng Sơn. Ngưỡng Sơn hỏi:
- Ngươi đến đây làm ǵ ?
- Đến bái kiến Thiền sư. - Quang Dũng đáp
- Đă gặp Thiền sư rồi chưa?
- Vâng, con đă gặp.
- Dáng vẻ Thiền sư giống lừa hay giống ngựa?
- Con thấy Thiền sư cũng không giống Phật.
Ngưỡng Sơn không chịu buông tha, truy hỏi tiếp:
- Đă không giống Phật, thế th́ giống cái ǵ?
- Nếu có cái giống, th́ có khác nào con lừa, con ngựa. - Quang Dũng cũng
không kém.
Về sau, Ngưỡng Sơn thường tán thán: “Quang Dũng là Phật sống.”
Lắng trong từng giây phút
Chẳng thật chẳng hư
Niệm niệm nhất như.
Mẫu chuyện 22:
Chu Hữu Phong mang hoa quả đến chùa Đại Phật để dự khóa tụng công phu. Vừa
tới, Lư Nam Sơn bên hông chạy ra, đụng ngay người Phong, mâm quả rới xuống,
Phong không nhịn nổi, lớn tiếng:
- Không có mắt hả, đi lại như ăn cướp, rơi văi hết trái cây cúng Phật của
ta rồi. Đền đi!
Sơn cũng có vẻ không bằng ḷng:
- Đỗ th́ cũng đă đỗ rồi, cho tớ xin lỗi là được chứ ǵ? Chi mà dữ dằn thế!
Phong nổi giận:
- Nói như vậy là thái độ ǵ? Bản thân sai c̣n muốn trách cứ người khác hay
sao?
Hai người lời qua tiếng lại, tiếng chỉ trích vang lên. Sư trụ tŕ đi ngang,
thấy thế nói:
- Hai c̣n gà rụng lông.
Pháp tướng không hoa
Bận tâm xao xuyến
Chân như nhạt nḥa.
Mẫu chuyện 23:
Một Đại tướng điều khiển quân lính ra trận nghinh chiến quân địch đông gấp
10 lần. Dọc đường, ông ghé vào am nhỏ xin keo:
- Ta sẽ dùng đồng tiền này để đoán vận mệnh, hễ ngửa th́ ta thắng c̣n sấp
th́ ta thua. Định mệnh nằm trong tay trời.
Và, đồng tiền ngửa.
- Ta sẽ thắng trận
- Tiến lên
- Sátttttttt
Quả như tiên đoán, đội quân nhỏ của ông đă thắng đại địch. Vị phó tướng
nhận định:
- Không ai có thể căi mệnh trời.
- Thật sao?
Nói xong ông ta lấy trong túi ra đồng tiền có hai mặt đều ngửa.
Mây xanh mênh mông
Chính ta là hải đảo
B́nh đẳng đại đồng.
Mẫu chuyện 24:
Một ngày kia, thiền sư Mokusen đến thăm một ông phú hộ giàu nứt đố đổ vách
nhưng lại keo kiệt. Thiền sư đưa nắm tay ra và hỏi:
- Nếu tay ta luôn nắm thế này th́ sẽ thế nào?
- Mỏi lắm - Ông phú hộ trả lời mà chẳng cần suy nghĩ.
Thiền sư xoè tay ra rồi tiếp tục hỏi:
- Giả sử tay ta xoè luôn thế này th́ sao?
- Cũng vậy, mỏi lắm.
- Chừng nào ngươi c̣n hiểu được lư lẽ ấy, ngươi sẽ sống hạnh phúc.
Dứt lời thiền sư liền bỏ đi. Từ đó, phú hộ trở lên rộng lượng, vui vẻ bố
thí mọi người.
Lặng lẽ nơi này
Đôi bờ huyễn mộng
Trên một bàn tay.
Mẫu chuyện 25:
Môn đồ hỏi Mă Tổ Đạo Nhất:
- Bạch Ḥa thượng, v́ sao nói: “tức tâm tức Phật?”
- Để cho trẻ con khỏi khóc - Sư đáp.
- Lúc trẻ đă nín rồi th́ sao?
- Phi tâm, phi Phật.
- Trừ hai câu này ra, nếu có người hỏi Phật nữa th́ phải trả lời cách nào?
- Chẳng phải vật.
- Nếu lại có người c̣n hỏi nữa th́ phải trả lời sao?
- Thể nhập đại đạo.
Chẳng tức chẳng phi
Trăng sáng biên thùy
Trong ta có Phật.
Mẫu chuyện 26:
Anh học tṛ sốt sắng lên núi t́m một kiếm sư nổi tiếng.
- Thưa sư phụ, nếu con học siêng năng th́ bao lâu con học xong nghề đánh
kiếm?
- Mười năm
- Cha con già yếu, cần con săn sóc. Nếu con nỗ lực hơn th́ bao lâu?
- Ba mươi năm
- Sư phụ! Sao lại thế, con chịu hy sinh khổ cực, cốt học cho chóng xong mà!
- Vậy th́ con phải học với ta năm mươi năm.
Nhàn hạ giữa trời
An nhiên không giục tốc
Đạo vốn thảnh thơi.
Mẫu chuyện 27:
- Hai người đi trong mưa, có một người không bị ướt, các con nghĩ thế nào?
- Bạch sư phụ! V́ một người mặc áo mưa.
- Dạ, có lẽ v́ chỗ mưa chỗ không nên có người không ướt.
- Hay một người đi dưới đường, một trên vỉa hè!
- ...
- Các ngươi chỉ tập trung vào câu “một người không bị ướt” nên
không khám phá ra sự thật. Nào, ta nói một người không ướt không có nghĩa
là ta nói cả hai người bị ướt.
Dẫn dụ bằng lời
Như tiêu nguyệt chỉ
Lỡ làng muôn nơi.
Mẫu chuyện 28:
Chú tiểu A buổi sáng đi hái rau, gặp chú B giữa đường, hỏi:
- Anh đi mô rứa ?
- Ta đi mô bàn chân ta bước - Chú B đáp.
Câu trả lời làm chú A rối óc, quay về cầu thầy trợ giúp làm sao đối lại.
Thầy bảo: Hăy hỏi lại “Giả như anh không có chân th́ đi mô,” hắn sẽ chịu
ngay.
Sáng hôm sau, chú A gặp B lại hỏi như trước, Chú B đáp:
- Ta đi nơi mô gió thổi.
Chú tiểu A lại bù đầu, quay về hỏi, thầy dạy cứ trả lời “Nếu không có gió
th́ đi mô?” Hôm sau nữa, lại gặp nhau. Chú A hỏi:
- Anh đi mô rứa?
- Ta đi chợ mua rau.
Hư luận đôi câu
Chân tâm mù mịt
Không gian bạc đầu.
Mẫu chuyện 29:
Lục tổ Huệ Năng tới cầu pháp với ngũ tổ Hoằng Nhẫn. Ngũ tổ bảo:
- Dân phương Nam ngươi, vốn là man ri mọi rợ mà hỏi Đạo ǵ?
Huệ Năng thưa:
- Người th́ có Bắc có Nam, Phật tánh không có Nam Bắc.
Ngũ tổ hoan hỉ, cho xuống bếp giă gạo.
Pháp vốn không nhị biên
Nam Bắc hai miền
Chân như chỉ một.
Mẫu chuyện 30:
Ngũ tổ cho học tṛ mỗi người viết một bài kệ tŕnh kiến giải, biết căn cơ
của Huệ Năng vượt hẳn Thần Tú, nhưng sợ di hại, nên dùng dép chà lên bài
kệ chứng ngộ, bảo đại chúng lột bỏ đi. Hôm nọ, Tổ ghé nhà bếp hỏi:
- Gạo trắng chưa?
- Dạ, đă trắng nhưng chưa sàng sẩy.
Ngũ tổ gơ lên cối xay 3 cái, lê gậy sau lưng bỏ đi. Huệ Năng biết ư, canh
ba đi ngơ sau lên thất, được Ngũ tổ giảng trọn bộ kinh Kim Cương, cũng
trong đêm truyền y bát cho và khuyên đi về phương Nam. Khi tiễn xuống
thuyền, Ngũ tổ định chèo đưa đi, Huệ Năng thưa:
- Khi mê thầy độ, ngộ rồi để con tự độ.
Như nước sông Ngân
Hạt gạo trắng ngần
Nguồn tâm phơi phới.
Mẫu chuyện 31:
Sau 15 năm làm cư sĩ ở ẩn, Huệ Năng đến chùa Pháp Tính ở Quảng Châu. Lúc
ấy, có hai thiền sinh căi nhau:
- Phướn động
- Gió động
Huệ Năng xen vào:
- Chẳng phải gió, chẳng phải phướn, mà tâm các ông động.
Ấn Tông, vị sư trụ tŕ hỏi:
- Nghe nói y pháp Hoàng Mai đă truyền về phương Nam, phải chăng là hành
giả?
Huệ Năng xác nhận. Ấn Tông làm lễ xuất gia cho Lục tổ, rồi xin được làm đồ
đệ.
Ta đi tự thuở nào
Gió lao xao
Nẻo về muôn vạn lối.
Mẫu chuyện 32:
Một đại tướng tài ba, nhưng rất ham chơi đồ cổ. Suốt ngày ông ngắm nghía,
nâng niu từng thứ một. Một hôm, người cận vệ sơ ư làm chiếc ly sứ quư giá
rơi xuống, ông đưa tay chụp vừa kịp.
- Phùuuu, hú hồn, xuưt mất chiếc ly đáng bạc triệu.
Trong phút giây chớp nhoáng định rút kiếm chém đầu cận vệ, ông chợt nghĩ:
“Cứu được cái ly, sao không cứu một người trung thành nhất?!”
Tiện tay, ông tóm cái ly quăng vào tường: “xoảng” và vỗ vai người cận vệ:
- Ta đă điều khiển vạn binh giữa chiến trường không sợ chết, nay há tiếc
v́ một vật cỏn con này sao.
Hạnh phúc đau thương
Mất c̣n tốt xấu
Một cuộc vô thường.
Mẫu chuyện 33:
Một hôm, Vô Ngôn Thông đang lễ Phật, có một thiền khách hỏi:
- Tọa chủ lễ đó là cái ǵ?
- Là Phật.
Khách liền chỉ tượng Phật hỏi:
- Cái này là Phật ǵ?
Không trả lời được, Ngài lên đường t́m đến hỏi đạo với tổ Bách Trượng. Tổ
dạy:
- Đất tâm nếu không, mặt trời trí huệ tự chiếu.
Nguồn tâm rộng mở
B́nh đẳng như nhiên
Rạng ngời ánh dương.
Mẫu
chuyện 34:
Bách Trượng Hoài Hải lúc nhỏ theo mẹ đi chùa lễ Phật, chỉ tượng Phật hỏi
mẹ:
- Đây là ǵ?
Mẹ bảo “Phật”. Sư nói:
- H́nh dung không khác ǵ với người, con sau cũng sẽ làm Phật.
Ngài xuất gia, sau đến tham học với Mă Tổ. Một hôm, đang đi dạo, thấy một
bầy vịt trời bay qua, Tổ hỏi:
- Đó là cái ǵ?
- Con vịt trời - Sư đáp.
Tổ hỏi tiếp:
- Bay đi đâu?
- Bay qua.
Mă Tổ bèn nắm lỗ mũi kéo mạnh, đau quá Ngài la thất thanh. Mă Tổ bảo:
- Có giỏi nói “bay qua” nữa đi!
Vươn lên từ ô trọc
Tỏa ngát hương lành
Một đóa sen xanh
Mẫu chuyện 35:
Hai thầy tṛ trong pḥng phương trượng:
- Ta đă già rồi, tặng nhà ngươi quyển sách quư này làm biểu tượng truyền
nhân.
- Không, con đă lănh hội Thiền nơi sư phụ rồi, không cần kiến giải của
sách nữa.
- Sách này đă được truyền xuống bảy đời rồi. Con vẫn phải nhận như tiếp
vật chức Chưởng Môn.
- Dạ được
- ... (nghe mùi khét) What happen?
Thấy biết là phù vân
Kiến giải bịnh tâm thần
Tri hành hợp nhất.
Mẫu chuyện 36:
Đặng Ẩn Phong từ biệt Mă Tổ Đạo Nhất đi gặp
Thiền sư Thạch Đầu. Tổ nói:
- Đường Thạch Đầu trơn lắm.
Ẩn Phong vẫn tự tin đi, đến gặp Thạch Đầu, dộng cây gậy xuống đất hỏi:
- Ấy là tông chỉ ǵ?
- Trời xanh! Trời xanh!
Ẩn Phong không biết trả lời sao, về thuật lại, Tổ khuyên Ẩn Phong để đối
lại câu ấy, chỉ cần khịt mũi “hư! hư!”. Ẩn Phong nghe lời, lại đến Thạch
Đầu, dộng gậy hỏi như trước. Lần này Thạch Đầu chỉ khịt mũi “hư! hư!”. Ẩn
Phong không đáp được, lại trở về thuật lại, Mă Tổ nói:
- Ta đă bảo ngươi rồi, đường Thạch Đầu trơn lắm.
Trời xanh mây trắng
Gió thổi vi vu
Chẳng bận công phu.
Mẫu chuyện 37:
Một người hỏi Thượng Đế đang “du hạ giới”:
- Thượng Đế ơi! 1000 năm dài không?
Thượng Đế trả lời:
- Đối với ta chỉ là 1 giây
- Thế 1000 đô la? - Anh ta hỏi thế, Thượng Đế đáp ngay:
- Đối với ta chỉ là 1 xu
- Zậy Ngài cho con 1 xu của Ngài nha!
Thượng Đế đáp:
- Được, chờ ta 1 giây.
Cát đoạn từng giây phút
Ngă pháp giai không
Thôi chớ hoài mong.
Mẫu chuyện 38:
Nam Nhạc Hoài Nhượng
đến Tào Khê, Lục tổ Huệ Năng hỏi:
- Ở đâu đến?
Sư thưa:
- Ở Tung Sơn đến.
Tổ hỏi:
- Vật ǵ đến?
Sư trả lời không được bèn ở lại, sau tám năm, chợt tỉnh, đến tŕnh Tổ câu
trả lời sau:
- Nói một vật là không đúng.
Tổ hỏi:
- Lại có thể đạt được chăng?
- Tu chứng tức chẳng không, nhiễm ô tức chẳng được - Sư đáp.
- Chính cái không nhiễm ô này là chỗ hộ niệm của chư Phật, ngươi đă như
thế, ta cũng như thế.
Tung Sơn ṿi vọi
Mây trắng phủ đầu non
Hào ti mấy chẳng c̣n.
Mẫu chuyện 39:
Sau khi từ giă Lục Tổ, Nam Nhạc đến núi Hoành Nhạc trụ tŕ chùa Bát-nhă,
nơi đây, gặp một Sa-môn (chính là Mă Tổ Đạo Nhất sau này) ngày ngày ngồi
thiền. Sư nh́n biết là thượng căn, đến hỏi:
- Đại đức ngồi thiền làm ǵ?
- Để làm Phật.
Sư lấy một viên gạch, đến trước am của vị này mài liên tục. Sa-môn thấy lạ
hỏi Sư:
- Thầy mài gạch để làm ǵ?
- Mài để làm gương.
- Mài gạch đâu có thể thành gương được?
- Ngồi thiền cũng không thể thành Phật được.
- Vậy làm thế nào mới phải?
- Như trâu kéo xe, nếu xe không đi, phải đánh trâu hay đánh xe?
Chẳng nệ ngồi nằm.
Pháp môn không bận tướng
Thủ xả bao năm.
Mẫu chuyện 40:
Thanh Nguyên Hành Tư
hỏi Thiền sư Hà Trạch Thần Hội:
- Ở đâu đến?
Thần Hội đáp:
- Từ Tào Khê đến.
- Ư chỉ Tào Khê thế nào?
Thần Hội chỉnh thân rồi thôi. Thanh Nguyên bảo:
- Vẫn c̣n đeo ngói gạch.
- Ở đây Ḥa thượng có vàng ṛng chăng?
Sư đáp:
- Giả sử có cho, ông để chỗ nào?
Đọng bóng trăng gầy
Tào Khê nước vẫn chảy
Khua gió vờn mây.
Mẫu chuyện 41:
Bá Nha là tay chơi đàn điêu luyện, Tử Kỳ là người thưởng thức tất cả ngón
đàn của ông. Khi chơi khúc cung đ́nh, Tử Kỳ gật gù tán thưởng:
- Ôi! Như nước chảy mây trôi.
Khi chơi khúc du dương:
- Như ḍng sông Dương Tử sóng lăn tăn bất tận.
Khi Dương Tử Kỳ chết, không ai c̣n nghe được tiếng đàn Bá Nha nữa. Một hôm,
“bốp”, cây đàn cẩn khảm quư giá của Bá Nha cũng được một ngọn đao chặt ĺa.
Khó được tri âm
Giữ làm chi
Nửa linh hồn vô tâm.
Mẫu chuyện 42:
Bàng cư sĩ (Bàng Long Uẩn) theo nghiệp Nho gia, sống cuộc đời rất thanh
đạm. Vợ và con gái ông cũng chăm chỉ học Thiền. Lần đầu yết kiến Thiền sư
Thạch Đầu, ông hỏi:
- Chẳng cùng muôn pháp làm bạn là người ǵ?
Thạch Đầu liền lấy tay bụm miệng ông, ông bỗng nhiên ngộ nhập.
Một hôm, Thạch Đầu hỏi:
- Từ ngày ông thấy lăo Tăng đến nay, hằng ngày làm việc ǵ?
- Nếu hỏi việc hằng ngày, làm sao có chỗ mở miệng.
Ĺa tâm không tướng
Ngôn thuyết tro bay
Làm sao tỏ bày?
Mẫu chuyện 43:
Bàng cư sĩ đến viếng Thiền sư Đan Hà. Đan Hà làm thế chạy, ông bèn nói:
- Vẫn là thế phóng thân, thế nào là thế vững thân?
Đan Hà liền ngồi. Ông vẽ dưới đất chữ Thất, Đan Hà vẽ đáp chữ Nhất. Ông
nói:
- Nhân bảy thấy một, thấy một quên bảy.
Đan Hà đứng dậy đi. Ông gọi:
- Hăy ngồi nán một chút, vẫn c̣n câu thứ hai.
Đan Hà bảo:
- Làm sao nói được ?
Há chờ đợi chăng?
Như con sông băng
Cuồn cuộn chảy
Mẫu chuyện 44:
Bích Nham Lục kể, Đan Hà Thiên Nhiên lúc trước
học Nho, đi Trường An ứng thí làm quan. Trên đường đi Sư gặp một thiền
khách, ông ta hỏi:
- Nhân giả đi đâu?
Sư đáp:
- Đi thi làm quan.
- Thi làm quan đâu có bằng thi làm Phật.
- Thi làm Phật phải đến chỗ nào? - Sư hỏi.
Thiền khách bảo hiện ở Giang Tây có Mă Tổ ra đời, là trường thi làm Phật,
nên đến đó ứng thí. Đan Hà liền bỏ thi, t́m đến Giang Tây để ra mắt Mă Tổ.
Gió thổi buồm trương
Khi nào về cố thổ
Đây tuyển Phật trường
Mẫu chuyện 45:
Đan Hà đến Giang Tây, chưa lễ ra mắt đă đi thẳng vào tăng đường, trèo lên
cổ tượng Văn Thù ngồi. Mọi người kinh ngạc báo cho Mă Tổ. Tổ đích thân vào
nói:
- Con ta, Thiên Nhiên!
Sư bèn bước xuống lễ bái, thưa:
- Cảm tạ thầy ban cho pháp hiệu.
Mă Tổ hỏi:
- Từ đâu đến?
- Từ Thạch Đầu đến.
Tổ hỏi:
- Đường Thạch Đầu trơn, ngươi có trợt té chăng?
- Nếu có trợt té th́ chẳng đến đây.
Đường sanh tử triền miên
Đă về đă tới
Bổn tánh thiên nhiên
Mẫu chuyện 46:
Thiền sư Đức Mẫn sau khi ngộ đạo lên núi ẩn tu. Có một khách văng lai bị
lạc lối, gặp Thiền sư hỏi thăm:
- Thiền sư ở đây bao lâu rồi?
- Chỉ thấy khung cảnh xung quanh đổi màu, hết xanh lại vàng, vàng rồi lại
xanh.
- Làm ơn chỉ cho tôi lối ra.
- Theo ḍng nước chảy.
Nguyên thể vốn dễ dàng
Rối bời luật lệ
Một bước điêu tàn.
Mẫu chuyện 47:
Một lần, tổ Bách Trượng hỏi Quy Sơn Linh Hựu:
- Ngươi đem được lửa đến chăng?
- Đem được.
- Lửa đâu?
Quy Sơn cầm một nhánh cây làm vẻ thổi lửa. Bách Trượng gạt qua và bảo:
- Như sâu đục vỏ cây. Nh́n th́ như chữ nhưng chẳng có nghĩa ǵ!
Hôm khác, Quy Sơn vừa đứng hầu, Bách Trượng liền hỏi:
- Ai?
- Con, Linh Hựu!
- Ngươi vạch trong ḷ xem có lửa chăng? Sư vạch ra thưa:
- Không có lửa
Bách Trượng đứng dậy, đến vạch sâu trong ḷ được chút lửa, đưa lên chỉ Sư
bảo:
- Ngươi bảo không, cái này là cái ǵ!
Rưới ḍng hương nhũ
Lửa bốc ngút ngàn
Rừng xanh mây phủ
Mẫu chuyện 48:
Một hôm, Thập Đắc quét sân chùa, vị sư trụ tŕ hỏi:
- Chú được kêu là Thập Đắc v́ Phong Can mang chú về. Vậy chú tên họ là ǵ?
ở đâu đến?
Thập Đắc nghe hỏi vậy liệng cây chổi và đứng khoanh tay trước ngực. Sư trụ
tŕ không hiểu. Lúc đó, Hàn Sơn chợt đi ngang qua, đấm ngực kêu:
- Ối! Ối!
Thập Đắc hỏi:
- Làm ǵ thế, huynh?
Hàn Sơn bảo:
- Chú có nghe nói “nhà hàng xóm chết, người hàng xóm chia buồn”
không?
Rồi cả hai cùng nhảy múa, vừa la vừa cười bỏ đi.
Trần gian nóng bức
Thập Đắc mỉm cười
Hàn San đấm ngực
Mẫu chuyện 49:
Có một vị đạo sỹ và một
nhà sư đi qua một con sông, đến bến đ̣, vị đạo sỹ liền bảo nhà sư :
- Chúng ta cùng bay qua
sông nhé.
Nhà sư lắc đầu bảo:
- Tôi sẽ đi đ̣
Nói rồi nhà sư xuống đ̣
mua vé và sang sông, đến giữa sông, thấy vị đạo sỹ nhún ḿnh một cái đă
sang bờ bên kia, lúc lên bờ, vị đạo sỹ nheo mắt cười với nhà sư:
- Ngài dùng thần thông
có phải nhanh hơn không?
Nhà sư hỏi vị đạo sỹ:
- Ông cần bao nhiêu năm
tập luyện để bay qua con sông?
- 20 năm chuyên cần chăm
chỉ.
Nhà sư mỉm cười liền đáp:
- Tôi chỉ mất có 1000
đồng để qua sông.
Nhẹ nhàng lướt sóng
Con đ̣ sang sông
Sao há nhọc ḷng.
Mẫu chuyện 50:
Hai nhà sư đi khất thực đến một con suối chảy xiết. Nh́n thấy cô gái đang
sợ không dám lội, sư huynh không ngần ngại tới bế cô gái qua suối. Cô gái
cám ơn, hai nhà sư tiếp tục lên đường.
Đi được một đoạn, sư đệ lầm bầm trách sư huynh:
- Anh đă tu hành mà vẫn c̣n tà tâm, ham thích sắc dục. Sao lại ôm ấp đàn
bà con gái như thế?
Sư huynh điềm đạm trả lời :
- Ô hay! Anh đă bỏ cô ta lại bên bờ suối rồi, chú vẫn mang theo đến giờ à?
Ai c̣n vướng nợ
Ta thong dong rồi
Buông tay vào chợ.
Mẫu chuyện 51:
Hai mươi tăng sinh và một ni sinh tên là Eshun, đang tu thiền với một vị
thiền sư. Eshun rất đẹp mặc dù đă cạo đầu và khoác áo nâu ṣng. Vài tăng
sinh đem ḷng yêu trộm. Một tăng sinh viết cho cô một lá thư t́nh và mong
được gặp riêng. Eshun không trả lời.
Ngày hôm sau vừa hết buổi giảng của thầy, Eshun đứng dậy tới trước mặt
người đă gởi thư cho cô nói lớn:
- Nếu sư huynh yêu tôi thực sự th́ ngay bây giờ hăy ôm tôi đi.
Thắp sáng lên
Phút giây ta hiện hữu
Giữa luân hồi lênh đênh.
Mẫu chuyện 52:
Hai huynh đệ cùng tham thiền học đạo, sư huynh giới hạnh trang nghiêm,
không bao giờ phạm. Sư đệ lười biếng, ưa thích rượu chè. Một hôm sư đệ
đang uống rượu, thấy sư huynh đi ngang, bèn gọi :
- Đại huynh! Vào đây làm một chén nào!
Sư huynh nh́n sư đệ bằng một con mắt khinh thường, mắng:
- Đồ hư đốn, đă xuất gia làm Tăng mà không giới không hạnh!
Sư đệ nghe xong, không nể phục, cũng lớn tiếng nói:
- Người không biết uống rượu, không giống người.
Sư huynh nổi cáu mắng :
- Xin hỏi sư đệ, tôi không giống người vậy giống cái ǵ?
Sư đệ đáp :
- Giống một ông Phật tôn quư.
Giới hạnh trang nghiêm
Sa chân tướng trạng
Hư danh đắm ch́m.
Mẫu chuyện 53:
Ḥa thượng Hải Ấn trụ tŕ chùa Định Huệ ở Tô Châu tuổi hơn tám mươi. Ngày
thường được Chu Pḥng Ngữ cúng dường, Sư cũng hay đến nhà này. Một hôm họ
Chu hỏi:
- Ḥa thượng đời sau có thể thác sanh trong nhà đệ tử chăng?
Sư cười nhẹ bằng ḷng, rồi trở về chùa mắc bệnh mấy ngày mà chết. Hôm chôn
cất, nhà họ Chu sinh được một cô con gái. Thiền sư Viên Chiếu khi đó ở
Thụy Quang nghe được việc này bèn đến thăm. Cô bé vừa đầy tháng được ẵm ra,
vừa thấy Ngài liền cười. Viên Chiếu nói:
- Hải Ấn! Ông lầm rồi. Cô bé khóc mấy tiếng rồi chết.
Ư hợp tâm đầu
Không nhờ thiện hữu
Biết lạc vào đâu?!
Mẫu chuyện 54:
Hai thầy tṛ đi qua một
vùng sa mạc, đệ tử ngỏ ư:
- Thế gian chẳng khác sa mạc, nóng bỏng, khô khát. Xin Thầy dạy con điều
thiện, giới luật, thiền định, thần thông, giáo lư, kiến thức... để con có
thể giải thoát khỏi thế gian.
Lúc đó một đàn lạc đà trên lưng đă chất đầy hàng hóa đi qua trước mặt, vị
Thầy chỉ đàn lạc đà nói:
- Những con vật đáng thương sắp bị ngă quỵ kia, chúng có thể ung dung tự
tại được khi phải chất thêm nhiều hàng hóa nữa không?
- Thưa không.
- Cũng vậy, con vốn đă nặng nề với nhiều vô minh, ái dục chưa chịu buông
xuống sao lại c̣n muốn học thêm?
Trong sa mạc
Anh hùng và lữ thứ
Một cơi mênh mông.
Mẫu chuyện 55:
- Sư huynh! Đi mô về mà look buồn hiu?
- Đi thuyết pháp về.
- Trước nay chưa đi lần nào?
- Nhiều rồi, nhưng lần này v́ tiền đồ.
- ... ?
- Cái giỏ này nè.
- (lắc đầu) Thiệt t́nh là hổng hiểu.
- Ḿnh là người tu hành, “hoằng pháp thị gia vụ, lợi sanh vi sự nghiệp”,
chứ đâu phải v́ thứ này.
- Cái ǵ trong giỏ vậy?
- Tiền và đồ
- hảaaaaaaaaaaa ?!
Sóng dập lô nhô
Làm sao không phiền năo
Vướng bận tiền đồ.
Mẫu chuyện 56:
Có một Phật tử lên núi nhờ Thiền sư đưa anh ta qua cửa thiền. Sư hỏi:
- Trên đường đến đây, anh đă đi qua một khu rừng trống rỗng đúng không?
- Dạ, đúng ạ.
- Có phải anh đă nghe âm thanh trống rỗng?
- Dạ, có nghe.
- Lúc anh nghe được âm thanh trống rỗng chính là lúc cửa thiền bắt đầu.
Hoa nở ngoài hiên
Bên ta hoa tàn héo
Mở rộng cửa thiền.
Mẫu chuyện 57:
Học giả Thanh Sâm hỏi Thiền sư Sĩ Can tại Tây Tạng:
- Có Thiên Đường và Hỏa Ngục không?
- Có
- Điều đó sai, tôi thọ giáo với Thiền sư Đinh San, ông ta nói không có.
- Ông có gia đ́nh không?
- Có chứ, một vợ và hai con.
- Thiền sư Đinh San có gia đ́nh không?
- Ông í là thầy tu, làm sao có được!
- Nghe này, ông đă có gia đ́nh, ông không thể nói như Đinh San được.
Hiện hữu và hư vô
Định ǵ mẫu mực
Cơn sóng nhấp nhô.
Mẫu chuyện 58:
Hai Thiền sinh ở chung một pḥng:
- Sư huynh đi đâu mới về vậy?
- Đi shopping ngoài phố.
- Sao cái mặt trông buồn thảm quá?
- Mua nhầm đồ giả.
- Úi giời! Trên đời này có cái ǵ thật đâu!
- ̉ hén... hè hè.
Một giọt sương sớm
Một ngôi sao băng
Đóa phù dung vừa chớm.
Mẫu chuyện 59:
Đan Hà đến chùa Huê Lâm, gặp lúc trời lạnh, Sư bèn lấy tượng Phật gỗ đốt
để sưởi, Ḥa thượng viện chủ trông thấy mất hồn, hỏi:
- Sao lại dám đốt tượng Phật như thế?
Sư lấy gậy bới tro nói:
- Tôi đốt t́m xá-lợi
- Phật gỗ làm ǵ có xá-lợi?
- Đă không có xá-lợi th́ đốt thêm hai vị nữa.
T́m trong gỗ đá
Lơ lăng tánh linh
Viên xá lợi vô h́nh.
Mẫu chuyện 60:
Một Ni sư hỏi lục tổ Huệ Năng:
- Con đọc kinh Đại Bát Niết Bàn bao năm rồi mà vẫn chưa hiểu. Xin Sư Tổ
soi sáng.
Tổ nói:
- Ta không đọc được chữ, con hăy đọc, ta sẽ giúp con hiểu được.
- Không đọc được sao Ngài hiểu thông nghĩa? - Ni sư thắc mắc.
- Chân lư không dựa vào chữ nghĩa. Nó giống như trăng soi trên trời. Trong
trường hợp này chữ nghĩa giống như ngón tay trỏ. Ngón tay chỉ trăng mà nó
không phải trăng. Xem trăng có cần ngón tay chỉ không?
Trăng sáng linh minh
Văn chương trân quư
Đâu là chân kinh
Mẫu chuyện 61:
Một đêm, ba vị Thiền sư Bách Trượng Hoài Hải, Tây Đường Trí Tạng và Mă Tổ
Đạo Nhất đang thưởng ngoạn trăng. Mă Tổ hỏi:
- Lúc này ta nên làm ǵ?
- Ta nên tụng kinh, niệm Phật - Tây Đường thưa.
- Ta nên ngồi thiền - Bách Trượng nói.
Gần đó, Nam Tuyền lẳng lặng phất tà áo, bỏ đi ngắm trăng một ḿnh. Mă Tổ
nói:
- Tụng kinh măi th́ lạc vào rừng, ngồi thiền th́ ch́m trong biển. Đi ngắm
trăng như Nam Tuyền mới là Đạo tự nhiên của trời đất.
Một rừng ngôn ngữ
Một biển hữu h́nh
Bỏ quên hiện tại.
Mẫu chuyện 62:
Một thiền
sinh qua sông, đi trên chiếc đ̣ của một cô thôn nữ, liếc nh́n thoáng thấy
cô chèo đ̣ sao mà xinh xinh thế. Đến nơi, ai cũng trả cô ta 2000 đồng,
riêng chàng, cô ta bảo phải trả 4000.
- Sao vậy?
- Tiền
liếc nh́n 2000.
Chừng về,
chàng lên đ̣ ngồi yên, mắt nhắm nghiền cho đến khi tới bờ.
- Xin
thầy cho em 8000 ạ.
- Tui có
nh́n cô đâu?
- Nh́n
bằng tâm gấp đôi nh́n bằng mắt đấy ạ.
Một thoáng thâm trầm
Bận tâm xao xuyến
Băo tố nào đắm ch́m.
Mẫu chuyện 63:
Có vị tăng đến hỏi Mă Tổ Đạo Nhất:
- Thế nào được ngộ Đạo?
Sư đáp:
- Ta sớm chẳng ngộ Đạo.
Tăng lại hỏi:
- Thế nào là ư Tổ sư từ Ấn Độ sang?
Sư liền nắm cây gậy đập và nói:
- Nếu ta không đánh ngươi, các ngươi sẽ chê ta.
Cắt đứt mọi ngă đường
Đạo tại vô phương
Có ǵ chứng ngộ?
Mẫu chuyện 64:
Có vị tăng hỏi Thạch Đầu Hi Thiên:
- Thế nào là giải thoát?