Mục L
ục


 

 Trang Ba
Ban Bin Tập
 L TĐầu Xun
Mục Đồng & Phương Hiền
 Cu Đối Mừng Xun
Vũ Tiến Phi
Trần Cao Tần
 STo Qun
Phương Hiền & Thanh Tr
Tuyết Hồng



 

Chc Mừng
Năm Mới

 

 Năm Mới Hạnh Phc
L nh

 Chc Mừng Năm Mới
Bạch Lin

 

 

Tuệ Thnh
Hội Qun NH

 

 TChc Tết KHợi 2019
Lưu Thế Ninh

 

 

Hoa Xun
H
nh nh Tết
 

  Hnh nh Xun
Phươngi Hiền
 Hoa Tết
Bạch Lin
 
Hnh nh Tết
Hải Lộc
 Cắm Hoa Trang Tr
L Thị Lộc
Hoa Xun Ngy Tết
L Thị Lộc
 
Hnh nh Heo
Hải Lộc
 Hoa Đo Cười Với Nắng Xun
Nguyễn Thị Lộc
 

 

 

Thng Bo
 

     n Phẩm TH TBT/Ninh Ha Đặc San Quyển 3 & 4
Trần Chu Đức/Trần H Thanh

 




TXun

 

 Chc Xun KHợi
Vinh H
 Xun
Bạch Lin

  Ma Xun
Lương L Thanh Nga
 Th Thầm Mưa Xun
Tiểu Vũ Vi


 

TVi


   
 TVi Phong Thủy Năm K Hợi 2019 
Phạm Kế Vim
 

 

 

Tập Tục
Ngy Tết


 Ht ng Đầu Xun
ĐĐ

 Cy Nu
Bạch Lin
 M Xc Bầu Cua
Mai Thi Vn Thanh
 
 Chẳng Mong Tết Đến Xun V
Nguyễn Văn Thnh

 

 

Năm KHợi KChuyện Heo



 Ma Xun Heo Lăn Chai
Hiếu Anh
 Năm KHợi (2019) Ni Chuyện Heo (Lợn)
Nguyễn Chức

 Ngẫm Nghĩ VChuyện Con Heo Cho Năm Hợi
Việt Hải

Chuyện Nh Heo
Nguyễn Văn Thnh

 

 

d_bb
Đ.H.K.H


  Liu Trai Ch D
Tập s 386 & 387

Đm Quang Hưng
 
 Thanh Phong Thi Tập
Bi T s 180 & 181

Vũ Tiến Phi
Biện Chứng Php Lịch S
Trần Cao Tần
     TVi Phong Thủy Năm K Hợi 2019 
Phạm Kế Vim
 

 

Y Học
&
Sức Khỏe


 Bịnh Run Parkinson
Bs L nh
 Thoi Ha Cột Sống
Bs L nh

 

 

Bin Khảo
 

 Bo Ha Trong Vũ Trụ 
Lin Khi Chương
 Những nh Hưởng Của Trung Hoa Đối Với Tinh Thần TChủ Của Đất Nước V Dn Tộc Việt Nam - PHẦN 5 
Dương Anh Sơn
 Tết m Lịch
Trần H Thanh
 Kinh Tế Hoa K V Thế Giới Năm 2018 
Nguyễn Văn Thnh

 

 

Cuộc Sống
 

 Những Ma Xun Muộn
Lương LHuyền Chiu
 Cần STha Thứ
L nh
 Ch Heo vng Năm Xưa
Nguyễn Thị Phương Hiền
 Hong Hn Tri
Bạch Lin
 Sống Tốt ... ĐLng Được Thanh Thản...
L Ph Th

 


 

Viết v
Ninh Ha
 

 Nhớ Ơn.. Người Ninh Ha 
Ng Thị Kim Anh
 

 

 

 Ca Ht

 

 Mộng Xun
Nguyễn Thị Phương Hiền
 Ti Đi Tm Lại Ma Xun
 Nhớ Một Chiều Xun
 Đồn Vắng Chiều Xun
H Thị Thu Thủy

 


Hội Ngộ

 

Du Xun
M
ai Hưng Hồng

Tinh Thần Tn Sư Trọng Đạo
Nguyễn Thị Lộc
 By Giờ...Em Đu
Lương L Thanh Nga
Nối Tiếp Vng Tay
C
ao Hoi Tr

 

 



T
 

 Hn Em Thong V Caf
Việt Hải
 Rainy Day In Los Angeles
Việt Hải
 Thăm Ni Huang Shan
Nguyễn Duy Hảo
 MV Ma Xun
Nguyễn Hiền
 Biển Yu
Phương Hiền
 Xn V
Hong Bch H
 Ma Xun Ln Rừng
Nguyễn Văn Ha
 K c Tuổi T Ti 
L Thị Lộc
 Chn Tr Mừng Xun
V Hong Nam
  Tnh Xun
Lương L Thanh Nga
 Khế Tm
Nhất Chi Mai
 Tuổi TTy Thi
Trương Khắc Nhượng
   Ma Xun V Ninh Ha Ngy Trở Lại
Trần Thị Phn
 Chn Cơm Trộn
NhQu
 Vẫn L Em...
Nguyễn Thị Thanh Tr
 Ước Mơ Xun
Tiểu Vũ Vi


 

Tưởng Niệm

 

Rời Ci Tạm, Bnh An Chị Nh 
Trm Anh
 Nhớ Chị Thi Thi 
Nguyễn Thị Phương Hiền
Ga Cuối
Nguyễn Văn Thnh
Khc Nhạc Xun 
Huỳnh Tnh
Tm SNgy Xun KHợi 2019 Của Cựu Học Sinh Trung Học Vạn Ninh
Huỳnh Tnh

 

Văn Học
Nghệ Thuật

 


  Đọc "Truyện KIỀU Của NGUYỄN DU" - Phần 5
L nh

 Mạn Bn V Cu Đối
Việt Hải
 Tản Mạn V Ma Xun Qua Thi Ca
Trần Việt Hải
 Nt Xun Xưa
Tiểu Vũ Vi

 


Văn


 

 Ma Xun Đi Hi Nấm Mối
Hiếu Anh

 Lại Nhớ V Thng Ba
Trm Anh
Vui Xun Ny...Nhớ Xun Xưa 
Nguyễn Thị B
   Tết Xm Rượu Trong Tuổi TTi
Lương LHuyền Chiu
 Băng Khung Chiều Ba Mươi
Thy Giang
 Cảm Nhận Ma Xun
Hong Bch H
 Chuyện Của Ch Ch Đ Đến V Đi
Phương Hiền
 Em V Ma Xun
Nguyễn Thị Phương Hiền
Nhớ Những Ma Hoa Năm Cũ
Nguyễn Thị K
 Giỏ Đan Tre
Bạch Lin

 Cần Thơ - Những Ma Xun V KNiệm
Nhất Chi Mai

 Tết Nhớ Qu
V Hong Nam
 Đi Thăm Ba...Ngy Tết
Lương L Thanh Nga
 Giấc Mơ Ma Thu
Duy Phc
 Đn Xun
Đức Sinh
  Bước Xuống Cuộc Đời  -   ĐOẠN 3 & ĐOẠN 4 
L Thị  Thanh Tm
 Giấc Mơ Của Chng Lnh Biển -K65 
Nguyễn Văn Thnh
Đi Giữa Ma Xun
Cao Hoi Tr
Những Khoảnh Khắc Ma Xun
Cao Hoi Tr
 

 

 

 

 

 

 

Thư từ, bi vở, hnh ảnh hoặc
kiến xy dựng, xin lin lạc:


 
diem27thuy@yahoo.com

 



 

 

 

 


 


 

 

 

Truyền thống ngy Tết của người Việt c từ hng ngn năm nay v mặc d sinh hoạt Tết trong x hội c thay đổi theo ty thời cuộc nhưng nt văn ha chung vẫn cn in su đậm trong thi quen ngy tết. Một trong những đặc điểm tiu biểu ca dịp Tết về, đ l cu đối đầu năm với ng đồ, như trong nt vẽ chữ của Vũ Đnh Lin...

Mỗi năm hoa đo nở

Lại thấy ng đồ gi

By mực tu giấy đỏ

Bn phố đng người qua.


Bao nhiu người thu viết

Tấm tắc ngợi khen ti

"Hoa tay thảo những nt

Như phượng ma rồng bay."

 

 

Hnh ảnh cụ đồ của Vũ Đnh Lin đến trong những ngy xưa đ về những cu đối Tết thường được by bn ở cc chợ vo ma tết nhứt. Từ xa nhn mu sắc sặc sỡ đ biết đ l khu vực bn cu đối. Nội dung thường tiễn năm cũ, chc năm mới với mọi điều tốt lnh, mỗi người chọn cho mnh một cu ph hợp, rồi mua về treo ln, từ đ coi như khng kh tết đ vo nh.

 

Cu đối dịp Tết vốn thuộc thể loại văn biền ngẫu, gồm hai vế đối nhau nhằm biểu hiện một nghĩ, quan điểm, tnh cảm của tc giả trước một sự kiện xảy ra, một sự việc no đ trong đời sống x hội. Nn lưu l từ ngữ đối ở đy c nghĩa l ngang nhau, hợp nhất thnh một đi. Cu đối l một trong những thể loại của nn văn học của Việt Nam, Trung Hoa, Nhật Bản, v Đại Hn.

 

Theo quan niệm cổ xưa: Nếu thơ văn l tinh hoa của chữ nghĩa th cu đối l tinh hoa của tinh hoa. Cu đối c hai vế với những nim luật chặt chẽ về đối thanh, đối , đối từ v sử dụng nhiều thủ php chơi chữ nhằm biểu hiện một cảm nghĩa, quan điểm, tnh cảm của tc giả trước một hiện tượng, một sự việc no đ trong đời sống x hội. Nghệ thuật đối thể hiện ci hay ci đẹp của phong cch thơ văn cổ, đ l sự cn đối, đăng đối v trong nt hi ha

 

Ngy nay cứ mỗi độ xun về, người ta mới sực nhớ đến cu đối Tết, v cu đối l một thứ tiu biểu nhất của ngy Tết theo phong tục cổ truyền của dn tộc. Điển hnh như qua 2 cu thơ đối:

Thịt mỡ, dưa hnh, cu đối đỏ

Nu cao, trng pho, bnh chưng xanh.

Tết với hnh ảnh của ng đồ gi ngồi bn h phố đng đc như thơ của nh thơ Vũ Đnh Lin cũng vẫn cn thấp thong tai Việt Nam trn h phố c những ng đồ gi mặc chiếc o the tng, ngồi bn những cuộn giấy đỏ v nghin mực đen ấy c cn ngồi đ để mang lại một cht dư m của ngy Tết cổ truyền, khc với nhiều nơi tại hải ngoại như Mỹ, Php, c, Canada,... D sao th nghĩa của việc dng cu đối trn thực tế đời sống cũng đ gần như mất hẳn cng với sự suy tn của chữ Hn, Nm trong nền văn học Việt Nam.


Tết đến thng thường trong nh người ta nếu cn giữ một cht tục lệ xưa th trang hong bằng cu đối cho xun. Lm cu đối khng cần quy định chữ, di ngắn đều được, nhưng c điều phải tun theo một số quy định như đối phải chỉnh, phải đng lối bằng, trắc v cc lối đối như cu tiểu đối (bốn chữ), cu đối thơ (năm chữ hoặc bảy chữ), cu song quan, gồm hai cu đối nhau, mỗi cu l một đoạn văn liền, từ năm chữ đến chn chữ. Những cu đối hay phổ thng khc như

 

Thin địa cng bằng

Đức năng thắng số

 

Rễ su chẳng sợ cnh lay động

Cy thẳng đừng lo bng xế chiều

 

Mở rộng lng nhn

Vun trồng cội đức.

 

Thin hạ đều tham chu ngọc qu

Gia đnh chỉ chuộng chu con hiền.

 

Thnh danh bởi trải thời gian khổ

Toại ch nhờ qua buối khốn cng


Xt về những cu cch c, c hai vế, mỗi vế gồm hai đoạn đối ngắn di tiếp nhau như Ngi đỏ lợp ngh, lớp trn đ lớp dưới. Đ xanh xy cổng, hn dưới nống hn trn. Cu gối hạc (hạc tất) mỗi vế c từ ba đoạn trở ln như chn con hạc như No thuở trước dưới rừng cy nghe nhạc ngựa, thấp thong bng d dng kiệu, những than di ch cả trượng phu. M đến nay ngồi bệ ngọc ngắm tranh người, xn xao đầu mũ gt hi, lại lm khoảnh ngi sang hong đế

 

No hy xem những cu đối ngy Tết tiếp tục như sau...

 

Trời thm tuổi mới, người thm thọ

Xun khắp dương gian, phc khắp nh

 

Xun an khang đức ti như

Nin thịnh vượng phc thọ v bin

 

Chc Tết đến trăm điều như

Mừng xun sang vạn sự thnh cng

 

Lộc biếc, mai vng, xun hạnh phc

Đời vui, sức khoẻ, tết an khang

 

Tn nin tn phc tn ph qu

Tấn ti tấn lộc tấn bnh an

 

Cu đối lại cần c người viết chữ, chữ đẹp th cng đắt gi Cu đối tết l một th chơi đặc biệt, thường được nh nh treo trước cửa, mừng xun mới, với những mong ước an ha, hạnh phc của từng nh.

 

Cu đối: Cu đối l những cu văn đi đi với nhau.

Liễn: Lối thơ, văn cc cu đi đi với nhau gọi l Liễn


Chữ "liễn" l đọc trạnh của chữ "lin" (
) m ra. Ta thường dng chữ "liễn" để chỉ hai bức di bằng giấy bồi, bằng vc lụa, dưới c trục dng để viết cu đối. Khi ni một đi liễn, tức l chỉ một đi cu đối viết vo giấy ấy.

 

Người Tu thường dng hai chữ doanh lin hay doanh thiếp để chỉ cu đối v nghĩa l liễn hay giấy dn cột nh.

 

Vế cu đối - cu đối c hai cu, mỗi cu gọi l một vế.

Khi tự mnh lm lấy cả hai cu, muốn phn biệt cu nọ với cu kia, th gọi một vế l vế trn, một vế l vế dưới Khi người ta lm một vế để cho mnh lm vế kia, th vế người ta lm gọi l vế ra, vế mnh l vế đối.

 

Luật bằng trắc Cứ kể, th đng lẽ chữ vế trn ny trắc th chữ vế bn kia phải bằng, hay chữ vế bn ny bằng, th chữ vế bn kia phải trắc.

 

Những cu đối ph hoặc đoạn trn, hoặc đoạn dưới bảy chữ, th đoạn bảy chữ ấy theo bằng, trắc như cu thơ thất ngn. Th dụ :

 

Cung kiếm ra tay, thin hạ đổ dồn hai mắt lại

Rồng my gặp hội, anh hng chỉ c một ngươi thi


Xt về những nguyn tắc trong cu đối.

Để viết cu đối được gọi l chỉnh đối hay đối cn vế đối, khi viết cu đối cần chọn được cu chữ tun theo cc nguyn tắc sau:

 

- Đối v đối chữ

 

Đối : Hai đối phải cn nhau m đặt thnh hai cu sng nhau.

 

Đối chữ: xt về hai phương diện thanh v loại:

Về thanh: thanh bằng đối với thanh trắc (v ngược lại)

Về loại: Thực tự (hay chữ nặng c thực như: Trời, đất, cy cỏ..) phải đối với thực tự; Hư tự (chữ nhẹ như: th, m, vậy, ru..) phải đối với hư tự; Danh từ phải đối với Danh từ; Động Từ phải đối với Động Từ; Nếu vế đối ny đặt bằng chữ nho th vế kia cũng phải đặt bằng chữ nho...


Xt về vế cu đối th một đi cu đối gồm hai cu đi song nhau, mỗi cu l một vế đối, nếu cu đối đo do một người sng tc th hai vế được gọi l vế trn v vế dưới. Nếu người đ nghĩ ra một vế để cho người khc nghĩ v lm ra vế kia v đối lại th gọi l vế ra v vế đối. Vế trn - cu bn phải (khi treo) cn vế dưới - cu bn tri (khi treo). Khi một cu đối do mt người lm ra cả hai vế th chữ cuối của vế trn l thanh trắc cn chữ cuối của vế dưới l thanh bằng.

 

Số chữ trn cu đối v cc thể cu đối:

Một cu đối được lm ra c số chữ trong cu khng nhất định, theo số chữ v cch đặt cu c thể chia cu đối ra lm cc thể sau:


Cu tiểu đối: l cc cu đối c 4 chữ trở xuống như:

Phc Như Đng Hải - Thọ Tỷ Nam Sơn

Cu đối thơ: L những cu đối lm theo lối đặt cu của thể thơ ngũ ngn hoặc thất ngn như Phc sinh ph qu gia đường thịnh - Lộc tiến vinh hoa tử tn vinh.

 

Về cu đối ph: l những cu lm theo cc lối đặt cu của thể ph, gồm c: Lối cu song quan- l những cu c 6-9 chữ đặt thnh một đoạn liền; Lối cu cch c - l những cu m mỗi vế đối chia lm hai đoạn một ngắn, một di v lối cu gối hạc hay hạc tất. L những cu m mối vế đối c 3 đoạn trở ln th luật bằng - trắc theo luật thanh trong cu tiểu đối như: Vế bn phải: trắc - trắc -trắc, Vế bn tri: bằng - bằng - bằng.

 

Cn luật trong cu đối thơ tun theo luật bằng trắc của hai cu thực v cu luận trong lối thơ ngũ ngn hoặc thất ngn. Về luật trong cu đối ph: Chữ cuối của mỗi vế v chữ cuối của mỗi đoạn phải bằng đối với trắc hoặc trắc đối với bằng. Khi mỗi vế đối c từ 2 đoạn trở ln th: nếu chữ cuối vế l trắc, cc chữ cuối cc đoạn trn phải bằng v ngược lại nếu chữ cuối vế l bằng th cc chữ cuối cc đoạn trn phải l trắc. Nếu đoạn đầu hoặc đoạn cuối c đng 7 chữ th đoạn ấy thường theo luật thơ thất ngn. Hy xt qua những cặp cu đối sau đy:

 

Lộc biếc, mai vng, xun hạnh phc

Đời vui, sức khoẻ, tết an khang

Trời thm tuổi mới, người thm thọ

Xun khắp dương gian, phc khắp nh

Gi trẻ gi trai đều khoi Tết

Cỏ cy hoa l cũng mừng xun


Tết trong nh, Tết ra ngoi phố

Lộc trn trời, lộc xuống nhn gian

Tối Ba mươi đ thằng Bần khỏi cửa

Sng mồng một nghnh ng Phc vo nh

Xun an khang đức ti như

Nin thịnh vượng phc thọ v bin


Xun đo bnh an ti lợi tiến

Mai khai ph qu lộc quyền lai

 

Chc Tết đến trăm điều như

Mừng xun sang vạn sự thnh cng

Tăng phc tăng quyền tăng ph qu

Tấn ti tấn lộc tấn vinh hoa

Xun sang hạnh phc bnh an đến

Tết tới vinh hoa ph qu về


Tn nin tn phc tn ph qu

Tấn ti tấn lộc tấn bnh an

Ngoi ng mừng xun nghnh phc lộc

Trong nh vui Tết đn bnh an

Trai gi cười vui mừng đn Tết

Trẻ gi hoan hỉ đn xun sang


Tết đến gia đnh vui sum họp

Xun về con chu hưởng bnh an


Đấy l những cu đối Tết tiu biểu. D l ngy nay c nhiều phong tục trong ngy tết thay đổi, nhưng cu đối trong dịp Tết vẫn xuất hiện thật nhiều trn cc trang bo tết. Chỉ c điều, cu đối vốn l một nghệ thuật chơi chữ, nhưng phần lớn cu đối xuất hiện trn bo hiện nay người sng tc t lưu đến đặc điểm ny, m lun hướng tới những cần tuyn truyền, nn cu đối hay rất hiếm. L người trước đy cũng thch lm cu đối để in bo tết, nhưng gần đy, ti t viết hơn, chnh xc l t gửi đăng hơn, v mnh chưa hi lng với tc phẩm của mnh. Trong kho tng tục ngữ chng ta, c những cu khi xếp lại c được một cặp cu đối hon chỉnh.

 

Ring về ci văn ha ng đồ ngy xưa th nay rất t phổ thng, nhiều thế hệ trẻ về sau ny khng cn dịp biết đch xc cu đối tết m ng đồ ngy xưa khom mnh trn giấy viết ra như thế no. Nay khi tm về kho tng văn chương ngn ngữ Việt, bi thơ ng Đồ của Vũ Đnh Lin sng tc m tả một thời đại đ qua v rồi ngy nay, mỗi lần Tết đến người ta luyến tiếc một thời đ qua...

 

 ng đồ vẫn ngồi đấy,

Qua đường khng ai hay.

L vng rơi trn giấy.

Ngoi trời mưa bụi bay.

 

Năm nay đo lại nở,

Khng thấy ng đồ xưa.

Những người mun năm cũ

Hồn ở đu by giờ?


V kỷ niệm ng đồ nhạt phai khng cn nữa khi tết về, cu đối đ nhạt phai khng cn nữa, nhất l tại hải ngoại ny.



 

 

 

 

 

Xun Kỷ Hợi

Việt Hải

(Sưu tầm ti liệu net)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 



 
www.ninh-hoa.com

     Trang XUN 2019- Văn Học Nghệ Thuật V Qu Hương